Trwa ładowanie...
dnrlstl
Temat

wawel

Wawel 1000 lat temu. Wyglądał zupełnie inaczej
16-02-2024 15:42

Wawel 1000 lat temu. Wyglądał zupełnie inaczej

Wzgórze, na którym wzniesiono słynny polski zamek wyglądało zupełnie inaczej w średniowieczu. Nie chodzi tu tylko o zabudowę, która zmieniała się przez stulecia, ale także o sam teren. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. Teren pierwotnie nie przypominał wzgórza a skałę – nierówną i strzelistą. Dziś szczyt wzgórza wawelskiego ma formę jednolitego owalu i liczy 320 m długości i 190 m szerokości. Zbocza zniwelowano, obmurowano i obsypano ziemią. Tylko od strony Wisły zachował się fragment dawnej formy. Na przekształcenia wzgórza poświęcano całe epoki. Jeszcze w XVII wieku było ono "strome i nieprzystępne". Na początku średniowiecza także szczyt góry był nieregularny i znajdował się na wysokości 25 m. To miejsce dzisiejszego pałacu ze słynnym dziedzińcem arkadowym. Materiał powstał na podstawie książki Kamila Janickiego pt. "Wawel. Biografia".

Niezwykłe odkrycie na Wawelu. Pokazali zdjęcia
06-02-2024 02:33

Niezwykłe odkrycie na Wawelu. Pokazali zdjęcia

W trakcie prac badawczych w podziemiach Wieży Duńskiej na Zamku na Wawelu archeolodzy natknęli się na niezwykłe odkrycie - złoty pierścień datowany na wczesne średniowiecze. Jest on unikatowy za sprawą swojego niezwykłego zdobienia. Na pierścieniu widnieją bowiem dwie twarze.

"Wprowadzić czasy ciemności PRL-u". Mocne słowa abp. Jędraszewskiego
25-12-2023 09:04

"Wprowadzić czasy ciemności PRL-u". Mocne słowa abp. Jędraszewskiego

"Pragną nas na nowo wprowadzić w czasy ciemności PRL-u", dlatego "musimy chronić się przed gwiazdami" - podczas uroczystej pasterki na Wawelu abp Marek Jędraszewski mówił o "okaleczaniu dzieci" przez pozbawianie ich religii w szkołach oraz cierpieniu pracowników i widzów TVP.

Pierwsza taka miesięcznica. PiS na Wawelu bez policyjnej obstawy
19-12-2023 06:23

Pierwsza taka miesięcznica. PiS na Wawelu bez policyjnej obstawy

W niedzielę politycy i sympatycy PiS-u spotkali się pod Wawelem, żeby upamiętnić miesięcznicę pogrzebu pary prezydenckiej. Tym razem jednak spotkanie różniło się od tych z poprzednich miesięcy. Zgromadzeniu nie towarzyszyła policyjna ochrona.

Nieznane początki zamku na Wawelu. Przegapiona informacja ujawniona
15-12-2023 15:56

Nieznane początki zamku na Wawelu. Przegapiona informacja ujawniona

Klasycznie uważano, że gród na wzgórzu przekształcono w zamek, do połowy XIV w., za czasów Kazimierza Wielkiego. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. Według nowszych badań inicjatywę podjął czeski dynasta Wacław II, który przejął polską koronę w 1300 roku. Odkrycie przegapionych zapisków z kroniki zmusiło badaczy do napisania historii na nowo – podaje portal wielkahistoria.pl. Mowa o Kronice halicko-wołyńskiej, z której dowiadujemy się m.in., że książę śląski Henryk IV Probus obsadził Wawel załogą złożoną nie z Polaków a Niemców. W 1289 roku u podnóży Wawelu stanęła armia księcia halicko-włodzimierskiego Lwa Daniłowicza. W kronikach wspomniano, że Lew jeździł wokół grodu, by ustalić, "którędy można by go wziąć". Nic jednak nie wskórał, bo już wtedy "gród cały był zbudowany z kamienia". Informacja ta kłóci się ze wszystkim, co dotąd twierdzono w temacie genezy murowanego Wawelu. Badacze przez lata spierali się o to, kto zaczął zmieniać drewniano-ziemne umocnienia na kamień i cegłę. Kronika halicko-wołyńska uchodzi za wiarygodną, ale fragment o Wawelu powstał wcześniej, niż inne zachowane zapiski. Kiedy zatem powstał zamek? Odpowiedź jest niejednoznaczna. Kamienne elementy umocnień znano nawet w XI wieku. Przyjęto, że zamek pochodzi z przełomu XI i XII wieku. Najpóźniejsza i najpewniejsza dotąd wzmianka o naprawie wału skrzyniowego pochodzi z 1265 roku. Niedługo później rozpoczęła się budowa Białego Pałacu. To murowana siedziba miała być początkiem zamku na Wawelu. Tekst na podstawie książki Kamila Janickiego pt. "Wawel. Biografia".

dnrlstl
"Małpoludy". Powitali Kaczyńskiego na Wawelu
19-11-2023 09:04

"Małpoludy". Powitali Kaczyńskiego na Wawelu

Prezes PiS przyjechał do Krakowa, by uczcić miesięcznicę pogrzebu pary prezydenckiej - Lecha i Marii Kaczyńskich. Pod Wawelem czekali na niego manifestanci. Po stronie prezesa PiS stanął polityk formacji. Padły ostre słowa.

Jagiełło nie znosił Wawelu. Ponure losy zamku, o których się nie mówi
15-09-2023 15:29

Jagiełło nie znosił Wawelu. Ponure losy zamku, o których się nie mówi

W 1386 r. Jagiełło został koronowany na Wawelu na króla Polski. Całe swoje rządy unikał Wawelu jak ognia. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. U schyłku średniowiecza krakowskie wzgórze nie było centrum władzy i najważniejszym punktem w kraju. Jagiełło nie cierpiał Wawelu, ale także nie odpowiadało mu położenie samego Krakowa – daleko od Litwy. Z kolei kolejny król, Władysław Warneńczyk, szybko wyjechał na Węgry. Wówczas komnaty na Wawelu także świeciły pustkami. Kazimierz Jagiellończyk również po ojcu odziedziczył awersję do królewskiego i stołecznego wzgórza. W trakcie niemal półwiecznych rządów na Wawelu spędził tylko 2000 dni. To tylko 12 proc. całego czasu. Na skutek tej niechęci w XV w. gmachy zamkowe nie były remontowane i przebudowywane. W 1455 roku w Krakowie wybuchł pożar, który strawił ponad 100 domów. Sam Wawel mocno nie ucierpiał, ale i tak niszczał od lat. O pracach na zamku donoszą rachunki z roku 1461. Król nie miał pieniędzy i woli, by wszystko reperować. W chwili śmierci Kazimierza Jagiellończyka zdawano sobie sprawę z opłakanego stanu naczelnej rezydencji. Justus Decjusz, Niemiec na polskim Dworze, pisał, że zamek wawelski "był wszędzie tak silnie zniszczony, że był niegodny miana siedziby monarszej".

Wawel. Bilety. Zamek Królewski wprowadził nowy cennik
27-07-2023 13:22

Wawel. Bilety. Zamek Królewski wprowadził nowy cennik

Po dyskusji, którą na początku lipca wywołały informacje o horrendalnych cenach biletów na Wawel, Zamek Królewski w Krakowie wywiązał się z zapowiedzi, wprowadzając nowy cennik. Ile trzeba zapłacić za zwiedzanie? Oszczędzą nie tylko rodziny.

Plan likwidacji katedry na Wawelu. Zapomniana propozycja dla Kościoła
14-07-2023 17:39

Plan likwidacji katedry na Wawelu. Zapomniana propozycja dla Kościoła

W 1798 r. po trzecim rozbiorze Polski władze austriackie podjęły decyzję ws. Wawelu. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. Pałac i wzgórze zamkowe trafiły w ręce armii. Gen. Johann Chasteler chciał przerobienia Wawelu na koszary. Chodziło mu o "złamanie patriotycznych nadziei". Przylegający do terenu kościół miał być zwykłą świątynią garnizonową. Austriacki generał chciał, by królewskie groby trafiły do barokowej świątyni Piotra i Pawła przy ulicy Grodzkiej. Władze zaproponowały kapitule katedralnej 1,5 mln złotych reńskich za zorganizowanie przenosin. Kwota ta była 11 razy wyższa od kosztu przebudowy całego wzgórza do funkcji koszar. Oferta miała spodobać się kanonikowi Sebastianowi Sierakowskiemu, który nalegał na przyjęcie propozycji Austriaków. Finalnie miała ona wzbudzić "ogólną niechęć" pozostałych kanoników, dlatego i ks. Skierakowski wycofał się z jej poparcia. Nacisków ze strony austriackich władz miało być jednak więcej. Postawa kapituły opóźniła rozwiązania siłowe. Dlaczego tej sprawy nie rozwiązano? Ponieważ zanim pierwsza okupacja austriacka dobiegła końca, wzgórze wawelskie na krótko znalazło się pod kontrolą Napoleona Bonaparte.

Mają cofnąć podwyżki. Minister reaguje na skandaliczne ceny
11-07-2023 16:29

Mają cofnąć podwyżki. Minister reaguje na skandaliczne ceny

Piotr Gliński, minister kultury i dziedzictwa narodowego, zareagował na doniesienia mediów o wysokich cenach w muzeach. WP informowała, że wejście na Wawel może być droższe niż do Koloseum, Luwru czy Pałacu Buckingham. Minister rekomenduje podległym placówkom powrót do cen z ubiegłego roku.

dnrlstl
Rekord paragonów grozy. Poseł PiS nie mógł uwierzyć. "My tyle nie zarabiamy"
10-07-2023 16:49

Rekord paragonów grozy. Poseł PiS nie mógł uwierzyć. "My tyle nie zarabiamy"

To nie ryba z frytkami z restauracji apartamentowca w Mielnie czy Krynicy Morskiej okazała się symbolem wakacyjnej drożyny, ale ceny za zwiedzanie krajowych muzeów narodowych. Wawel, Wieliczka i Malbork to luksus dla wybranych - narzekają turyści. Wstęp dla rodzin jest droższy niż wejście do Koloseum w Rzymie czy Luwru w Paryżu.

Wawel reaguje na oburzenie. Poszło o ceny biletów
10-07-2023 11:28

Wawel reaguje na oburzenie. Poszło o ceny biletów

Zamek Królewski na Wawelu planuje przyspieszenie wprowadzenia biletu rodzinnego. To reakcja na wpisy o wysokich kosztach indywidualnych biletów na zwiedzanie zamku i otwartych w nim wystaw.

Kontrowersyjne ceny biletów w Krakowie. Wawel zabrał głos
07-07-2023 08:51

Kontrowersyjne ceny biletów w Krakowie. Wawel zabrał głos

Od kilku dni krążą kontrowersje wokół cen biletów na krakowski Wawel. Polacy skarżą się, że wycieczka całą rodziną to koszt w wysokości kilkuset złotych. Wszystko za sprawą jednej z ofert o nazwie "Wawel od A-Z". Całą burzliwą dyskusję postanowił uciąć Zamek Królewski na Wawelu.

Horrendalne ceny biletów na Wawel. Zagotowało się w sieci
05-07-2023 13:41

Horrendalne ceny biletów na Wawel. Zagotowało się w sieci

Wejściówki na krakowski Wawel kosztują 151 zł i 101 zł za bilet łączony na wszystkie możliwe wystawy. Ceny wbijają w fotel. Internauci nie kryją oburzenia. W sieci rozpętała się burza.

Zakazane pokoje na Wawelu. O tym nie mówi się w szkole
26-04-2023 13:46

Zakazane pokoje na Wawelu. O tym nie mówi się w szkole

Zachodnie skrzydło Wawelu prawdopodobnie powstało jeszcze w czasach średniowiecznych, jednak w XVI wieku dokonano przebudowy, której skutki mogą dziwić nas jeszcze dziś. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. To właśnie wtedy dobudowano drugie piętro, na pierwszym z kolei zamurowano wszystkie okna od strony dziedzińca. Zamurowane okna mogą wydawać się czymś dziwnym, jednak wtedy miały one na celu ukrycie “zakazanych pokojów”. To za nimi znajdował się fraucymer, czyli żeński dwór królowej. Mieszkało tam na stałe kilkanaście kobiet z dobrych domów, których zadaniem było umilanie czasu królowej Bonie Sforzy, ponadto nabierały one ogłady towarzyskiej. Do ich części mieszkalnej prowadziły Schody Senatorskie, znajdujące się między skrzydłem zachodnim i północnym. Zdaniem prof. S. Mossakowskiego zamurowane okna miały “uchronić fraucymer od niedyskrecji męskiego dworu”. Dzięki temu można było uniknąć nieprzystojnych kontaktów, w tym nawet przypadkowych spojrzeń. W skład damskiego fraucymeru wchodziły między innymi dwie sypialnie, a także toaleta i obszerna jadalnia, służąca również za pokój do zabaw i przyjmowania gości. Jedna z sypialni, większa, była przeznaczona dla panien z bardziej znaczących domów. Świadczyć o tym mogą choćby trzy dodatkowe okna, z których można było obserwować okolice Katedry. Te nie zostały zamurowane. Choć może się wydawać, że panny miały do dyspozycji ogromną przestrzeń mieszkalną, bo wynoszącą około 260 metrów kwadratowych, to warto zwrócić uwagę na to, że ich warunki były raczej bliższe akademikom. Jak podaje wielkahistoria.pl, w każdej sypialni spało około pięciu kobiet, a każda z nich miała do dyspozycji około 20 m kwadratowych powierzchni mieszkalnej.

dnrlstl
Prezydent na Wawelu. To powiedział o Lechu Kaczyńskim
10-04-2023 11:03

Prezydent na Wawelu. To powiedział o Lechu Kaczyńskim

Prezydent Andrzej Duda w 13. rocznicę katastrofy smoleńskiej w poniedziałek rano był na Wawelu i oddał hołd parze prezydenckiej: Lechowi Kaczyńskiemu i jego małżonce Marii oraz wszystkim ofiarom katastrofy samolotu Tu-154M.

Zaginiony skarb polskich królów. Prusy milczały o tym latami
24-03-2023 13:31

Zaginiony skarb polskich królów. Prusy milczały o tym latami

Zagadka o skradzionym skarbie z Wawelu przez Prusaków dekadami nurtowała Austriaków i krakowian. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. Wszystko dlatego, że w 1794 r. w Berlinie padł rozkaz, by odnaleźć miejsce przechowywania skarbów koronnych, które przez stulecia należały do polskich monarchów. Najpierw armia Prus natknęła się na złote ozdoby i rzeczy chowane przez Stanisława Augusta Poniatowskiego i dopiero potem weszła do skarbca. Po roku okupacji miasta okazało się, że do Krakowa wkrótce wejdą Austriacy w ramach traktatu rozbiorowego Rosji, Prus i Austrii. Wtedy zadecydowano, aby pod osłoną nocy zabrać łupy do Berlina. O tym, gdzie mogą się dokładnie znajdować powstawały legendy. Dopiero po dłuższym czasie potwierdzono, że w 1811 r. Fryderyk Wilhelm III przetopił polskie korony, berła i jabłka królewskie. Natomiast z pozyskanego srebra i złota wybito pruskie monety, a kamienie szlachetne sprzedano. Ze wszystkich skarbów odnaleziono jedynie miecz koronacyjny i kopia włóczni, którą Bolesław Chrobry otrzymał od cesarza Ottona w 1000 r.

Sekrety królewskich grobów na Wawelu. Niewygodne tajemnice
10-03-2023 15:55

Sekrety królewskich grobów na Wawelu. Niewygodne tajemnice

Groby na Wawelu kojarzone są głównie z podziemnymi kryptami. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. Okazuje się, że do schyłku średniowiecza królów chowano pod posadzką świątyni. Władysław Łokietek i Kazimierz Wielki spoczęli obok głównego ołtarza. Jako pierwszy w osobnej kaplicy spoczął Kazimierz Jagiellończyk. Męskie groby królów od śmierci Łokietka wyróżniały bogato rzeźbione kamienne sarkofagi z baldachimami. Te dzieła sztuki nie zawsze były umieszczane nad ciałem zmarłego. Przykładem jest grób Jana Olbrachta i odkrycie z 2022 r. Groby kobiece były skromne i niemal niewidoczne. Jadwiga Andegaweńska spoczęła w marmurowym sarkofagu dopiero w XX w. Obyczaje zmieniły się w XVI w. wraz ze wzniesieniem słynnej kaplicy Zygmuntowskiej w katedrze. Powstała podziemna krypta, a ciała Jagiellonów i Wazów umieszczano w dwóch trumnach - z drewna, cyny lub miedzi. W XVII w. Stanisław August Poniatowski zadecydował o remoncie prastarej krypty św. Leonarda. Krypty nie były ze sobą połączone. Dopiero w XIX w. przebito ściany między trzema z nich. Podziemne pochówki królewskie stały się wtedy atrakcją turystyczną. W dwudziestoleciu międzywojennym dołączono kolejne dwie komory. Całość zespolono i poszerzono tak umiejętnie, by wszyscy wierzyli, że przed wiekami Wawel mógł się poszczycić prawdziwymi katakumbami.

Najstarszy pałac na Wawelu. Zagadka tajemniczej siedziby Piastów
02-12-2022 16:18

Najstarszy pałac na Wawelu. Zagadka tajemniczej siedziby Piastów

Gród wawelski w czasach pierwszych Piastów był nie tylko siedzibą władców, ale także gęsto zaludnioną osadą. Cały artykuł przeczytasz na wielkahistoria.pl. Gród za panowania Mieszka I (X w.) musiał już posiadać przynajmniej namiastkę pałacu. Istnieje kilka teorii. Badacze twierdzą, że rezydencja mogła przylegać do rotundy Najświętszej Marii Panny – jednego z pierwszych kamiennych kościołów na wzgórzu. Dopiero po zburzeniu pałacu kościółek miał się stać samodzielnym budynkiem. Wątpliwości budzi jednak m.in. rzeźba terenu. Na wschód od katedry znaleziono ślady kamiennej budowli z XI wieku. To pozostałości po pałacu biskupim lub właśnie pałac książąt i królów. W XX w. pod dziedzińcem odkryto ściany małej konstrukcji zagłębionej w skale z pomieszczeniem o wielkości ok. 25 m/kw. Powszechnie twierdzono, że to mennica lub basen chrzcielny. Jednak to mógł być spichlerz - element części zabudowy pałacowej. Był on fragmentem pałacu lub stał na jego tyłach i był używany nawet po rozbiórce kurii książęcej w XI w.

Sypialnia królowej Bony na Wawelu. Dlaczego łoże władczyni zawsze było większe od łóżka króla?
25-11-2022 14:01

Sypialnia królowej Bony na Wawelu. Dlaczego łoże władczyni zawsze było większe od łóżka króla?

Królowa Bona, niepewna, jakie warunki zastanie nad Wisłą, a przypuszczalnie też przyzwyczajona do konkretnych rozwiązań, w 1518 roku przywiozła z sobą z Włoch całe wyposażenie sypialni. Bardzo szybko postanowiła jednak przenieść się do innego pokoju. A jej łóżko, bardzo intensywnie używane, wymagało wielokrotnych napraw i wymian.

dnrlstl
Najstarsza legenda o smoku wawelskim. Współczesna to przy niej grzeczna bajka
11-11-2022 16:29

Najstarsza legenda o smoku wawelskim. Współczesna to przy niej grzeczna bajka

Pierwotna historia smoka wawelskiego zaczyna się… bez smoka. Cały artykuł przeczytasz na portalu wielkahistoria.pl. Legendę spisał Wincenty zwany Kadłubkiem. Kronikarz opisał historię słynnego króla Kraka. Jego panowaniu zagroziła żarłoczna bestia. "Był w załomach pewnej skały okrutnie srogi potwór, którego niektórzy zwać zwykli całożercą" – pisał Kadłubek. Bestia szybko sterroryzowała Polaków, a króla ośmieszyła. Była bardzo bystra, oczekiwała od ludzi konkretnej liczby bydła. Jeśli bydła zabrakło – całożerca zjadał tyle osób, ile brakło wołów. Król Krak miał już tego dosyć. Synowie Kraka wielokrotnie atakowali bestię, ale bez sukcesów. W końcu królewicze wpadli na pomysł. Zamiast bydląt ustawili skóry wypchane zapaloną siarką. Bestia "zadusiła się od buchających płomieni". Po sukcesie zasadzki, młodszy syn Kraka zabił swojego brata. Wykorzystał okazję, tłumacząc ojcu, że ten zginął w walce z potworem. Dopiero po śmierci Kraka intryga i zbrodnia wyszły na jaw. Z kolei na skale całożercy założono słynne miasto. Według Kadłubka osada pierwotnie miała otrzymać nazwę "Gracchovia" od "imienia Grakcha". Kronikarz podał, że osadę nazywano też Krakowem od krakania kruków, które zleciały się do truchła bestii.

Protest przeciwko Kaczyńskiemu. Krzyki i przepychanki z policją
19-09-2022 09:52

Protest przeciwko Kaczyńskiemu. Krzyki i przepychanki z policją

Kilkadziesiąt osób protestowało w niedzielę wieczorem podczas wizyty Jarosława Kaczyńskiego na Wawelu. Z prezesem PiS przyjechali m.in. Jacek Kurski, Ryszard Terlecki i Michał Dworczyk.

Zmiany na Wawelu. Jest decyzja Jędraszewskiego
23-08-2022 07:58

Zmiany na Wawelu. Jest decyzja Jędraszewskiego

Arcybiskup Marek Jędraszewski podjął decyzję o zmianach personalnych w archidiecezji krakowskiej. Jedna ze zmian dotyczy proboszcza na Wawelu. Na to stanowisko został powołany ks. kan. Paweł Baran.

Abp Jędraszewski: Lech Kaczyński królom był równy
18-06-2022 19:50

Abp Jędraszewski: Lech Kaczyński królom był równy

- Prezydent Rzeczpospolitej Polski Lech Kaczyński, od 12 lat spoczywający na Wawelu, w swej służbie narodowi i państwu królom był równy - mówił metropolita krakowski abp Marek Jędraszewski w sobotę w katedrze wawelskiej. - Najwspanialszym z prezydentów III Rzeczpospolitej - podkreślał duchowny.

Wyjątkowo obrzydliwy pogrzeb w dziejach Wawelu. Dlaczego spotkał królową Elżbietę?
25-04-2022 09:02

Wyjątkowo obrzydliwy pogrzeb w dziejach Wawelu. Dlaczego spotkał królową Elżbietę?

Życie królowej Elżbiety to gotowy materiał na film sensacyjny. Cały artykuł przeczytasz na WielkaHistoria.pl. Małżeństwo Władysława Jagiełły i Elżbiety zawarto w tajemnicy i wywołało ono prawdopodobnie największy skandal obyczajowy w XV-wiecznej Polsce. Była siostrą chrzestną monarchy, a więc związek ten uchodził za kazirodczy. Natomiast król Jagiełło pragnął mieć u boku przyjaciółkę i kobietę, którą jako jedyną naprawdę kochał. Elżbieta jednak poważnie chorowała na płuca. Zmarła, gdy mąż jej był poza Wawelem. Wieści o jej śmierci przyjęto z radością. Pogrzeb ukochanej i trzeciej żony Władysława Jagiełły był unikalny. A w każdym razie – unikalnie obrzydliwy. Materiał powstał w ramach współpracy z portalem WielkaHistoria.pl.

dnrlstl
dnrlstl
Więcej tematów