więcej

Rada Języka Polskiego: forma "ministra" jest niezręczna.

PAP |  dodane 2012-03-28 (19:25) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 12 godzin i 31 minut temu
drukuj


Minister sportu, Joanna Mucha
Minister sportu, Joanna Mucha opinie
Określenia wykonywanych przez kobiety zawodów, ich tytułów - "ministra", "premiera" - są językowo poprawne, ale odczuwane przez większość Polaków jako sztuczne i niezręczne. - Językowi nie da się niczego narzucić - podkreślają członkowie Rady Języka Polskiego.

Zdaniem Rady Języka Polskiego takie formy jak "ministerka", "premierka" czy też "ministra", "premiera" są skonstruowane najzupełniej poprawnie. Rzeczownikowe nazwy żeńskie tworzy się w języku polskim za pomocą przyrostka -ka (jak nauczyciel - nauczycielka, socjolog - socjolożka) lub -ini/-yni (władca - władczyni). Końcówka -a jest wykorzystywana w przypadku nazw o charakterze przymiotnikowym, np. przewodniczący - przewodnicząca, służący - służąca, habilitowany - habilitowana.

- Zastosowanie jej do tworzenia rzeczownikowych nazw zawodów nie ma tradycji w polszczyźnie, ale jej użycie w proponowanych formach typu "ministra", "premiera" bierze się zapewne stąd, że potencjalne formy "ministerka", "premierka", są odczuwane jako nacechowane potocznością lub wskazują na małość desygnatu, ponieważ przyrostek -ka tworzy w polszczyźnie zdrobnienia" - podkreślili językoznawcy w komunikacie rozesłanym do mediów.

Rada Języka Polskiego zauważa jednak, że także nazwy żeńskie utworzone elementem -a, mają swoje wady. - Po pierwsze, w niektórych wypadkach są one tożsame brzmieniowo z nazwami już istniejącymi (premiera to "pierwsze przedstawienie teatralne lub wyświetlenie filmu"), po drugie - mogą być odczuwane jako nazwy zgrubiałe ("ta profesora"), po trzecie wreszcie bywają dwuznaczne w połączeniu z określeniem grzecznościowym pani: wyrażenia "pani ministra", "pani podsekretarza stanu" mogą zostać oczytane jako dzierżawcze (pani czyja? - ministra, pani czyja? - podsekretarza stanu), co pozostaje w jawnej sprzeczności z intencją osób, które chcą ich używać - pisze Rada Języka Polskiego.

Językoznawcy przypominają, że w polszczyźnie istnieje już sposób zaakcentowania płci osoby wykonującej dany zawód, a mianowicie przez dodanie przyimka lub też odmianę wyrazów w zdaniu. Formy takie jak "ten inżynier" i "ta inżynier", "ten minister" i "ta minister", "ten psycholog" i "ta psycholog" wskazują płeć osoby, o której mowa. Można też informację o płci zawrzeć w odmianie wyrazów np. "rozmawiałem z ministrem (mężczyzną)" i "rozmawiałem z minister (kobietą)", "minister podpisał rozporządzenie" i "minister podpisała rozporządzenie".

- Formy żeńskie nazw zawodów i tytułów są systemowo dopuszczalne. Jeżeli przy większości nazw zawodów i tytułów nie są one dotąd powszechnie używane, to dlatego, że budzą negatywne reakcje większości osób mówiących po polsku. To, oczywiście, można zmienić, jeśli przekona się społeczeństwo, że formy żeńskie wspomnianych nazw są potrzebne, a ich używanie będzie świadczyć o równouprawnieniu kobiet w zakresie wykonywania zawodów i piastowania funkcji. Językowi nie da się jednak niczego narzucić, przyjęcie żadnej regulacji prawnej w tym zakresie nie spowoduje, że Polki i Polacy zaczną masowo używać form "inżyniera" bądź "inżynierka", "docentka" bądź "docenta", "ministra" bądź "ministerka", "sekretarza" stanu czy jakichkolwiek innych tego rodzaju - podsumowują językoznawcy.

Joanna Mucha, minister sportu i turystyki, w lutym tego roku podczas rozmowy z Tomaszem Lisem powiedziała, że chciałaby, aby zwracano się do niej "pani ministro". Wypowiedź wywołała falę komentarzy, a także dyskusję na temat używania form nazw zawodów używanych przez kobiety i funkcji przez nie sprawowanych. W wielu wypadkach kobiety zabierające głos na ten temat, zwłaszcza te, które deklarują związek z feminizmem, proponowały, aby konsekwentnie używać obok męskiej - formy żeńskiej zawodu czy stanowiska, jak "psycholożka", "architektka", "ministra" czy "premiera".

Przetestuj swoją wiedzę!
Sprawdź jak sobie radzisz z językiem polskim


(tw, ib)

Bądź na bieżąco z wiadomości.wp.pl

oceń
tak 122 80.79%
nie 29 19.21%

Przeczytaj też

Niemiecki tabloid szydzi z minister sportu Joanny Muchy

aktualizacja 2012-05-22 (13:54) 2 lata 5 miesięcy 18 godzin i 2 minuty temu

Prawnicy protestują: to może doprowadzić do...

dodane 2012-03-13 (15:50) 2 lata 7 miesięcy 9 dni 16 godzin i 6 minut temu

Tusk zdradza, jak będzie zwracać się do Joanny Muchy

dodane 2012-02-28 (17:35) 2 lata 7 miesięcy 24 dni 14 godzin i 21 minut temu

Są najseksowniejsze, bo pracują jako...

dodane 2011-08-27 (02:32) 3 lata 1 miesiąc 26 dni 5 godzin i 24 minuty temu

Co tam ciągnie kobiety?

dodane 2011-06-15 (07:55) 3 lata 4 miesiące 8 dni i 1 minutę temu

W innych serwisach

  • Pytamy.pl: Jakie słowa język polski dał innym nacjom?

Czekamy na Twoje zgłoszenie!

Byłeś świadkiem lub uczestnikiem ważnego zdarzenia? Poinformuj Internautów o tym, co dzieje się w Polsce, na świecie, w Twojej okolicy!

Wyślij nam zdjęcie, film lub artykuł! Najciekawsze opublikujemy!


Opinie (260)

Pozostało znaków: 4000

REGULAMIN

20
6
~Rumburak 2012-03-28 (21:47) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 10 godzin i 9 minut temu

Kobieta, której facet nie dogodził robi się nieszczęśliwa i w efekcie końcowym zostaje feministką. I zamiast cieszyć się życiem to wymyśla tego typu bzdury, jakieś równouprawnienie, parytety. W końcu przestają się liczyć kompetencje, a ważniejsza jest poprawność polityczna. Przecież te Szczuki, Środy to obłąkane i zaślepione... jaka jest forma żeńska słowa człowiek?

odpowiedz

pokaż 5 ukrytych odpowiedzi

0
0
~Ja 2013-01-18 (16:34) 1 rok 9 miesięcy 4 dni 15 godzin i 22 minuty temu

Oj biedna ,,rado jezyka polskiego,, czytajac te brednie domniemam, ze jestescie tak poprawna i tak potrzebna jak ministra Mucha. Zslugi wasze sa rowniez tozsame

odpowiedz

7
1
~adam 2012-03-28 (21:50) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 10 godzin i 6 minut temu

moze ta pani ministra wejdzie na forum i przeczyta sobie co my internauci o niej myslimy Glupia niedouczona zarozumiala baba=do roboty sie brać bo Euro tuż tuz

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

0
4
~oburzony!!! 2012-03-28 (21:59) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 9 godzin i 57 minut temu

Co za debilizm!!! Rozumiem przeciwników politycznych chcących dogryźć kobiecie, ale dziennikarze?!?! Rada Języka Polskiego?!?! PRZECIEŻ TO BYŁ NIEZBYT UDANY DOWCIP ZE STRONY MINISTER!!! A WŁAŚCIWIE PODTRZYMANIE DOWCIPU LISA!!! I tyle, ale gadać o tym drugi tydzień to już jest chore!

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

7
2
~ANDRZEJ 2012-03-28 (22:00) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 9 godzin i 56 minut temu

ministrare z łacińskiego oznacza służyć; może więc "ministrantka" - pan minister i pani ministrantka.

odpowiedz

pokaż 2 ukryte odpowiedzi

0
0
~les 2012-03-28 (22:07) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 9 godzin i 49 minut temu

P,,,dolici, że tak powiem po Polsku jest Pan Premier i Pani Premier jest Pan Prezydent i Pani Prezydent jest Pan Minister i Pani Minister To samo w przypadku nazwisk. Jest Pan Muza i jest Pani Muza a nie Muzowa jest Pan Kowalski i jest Pani Kowalski( bo jak dziecko ma mówić ,że matka to Xkowalska , a ojciec to y Kowalski, a dziecko jak się nazywa?

odpowiedz

pokaż 3 ukryte odpowiedzi

14
2
~kopciuszek 2012-03-28 (22:47) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 9 godzin i 9 minut temu

Może Pani Ministra będzie miała sesję w Pleyboju ,chętnie bym sobie popatrzył.

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

66
2
~ 2012-03-28 (22:23) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 9 godzin i 33 minuty temu

Ministra ministrą ale co tam robi fryzjer?

odpowiedz

pokaż 3 ukryte odpowiedzi

2
0
~antyministra 2012-03-28 (23:04) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 8 godzin i 52 minuty temu

Zwolnić ministrę ze stanowiska za to, że powiedziała, iż starych ludzi nie warto leczyc. Czyż ona nie wie, że wkrótce też będzie stara bez prawa leczenia się? Niech to powie swoim starym rodzicom, że nie warto ich leczyć i lepiej zrobią jeżeli umra jak najprędzej. Ludzie niektórzy wariują z nadmiaru pieniędzy.

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

0
1
~Hi hi 2012-03-28 (23:53) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 8 godzin i 3 minuty temu

Bo najpierw był inżynier to teraz musi byc inzynierka? A gdyby najpierw uzywano formy żeńskiej, np prostytutka. To na faceta mówilibysmy prostytutek? Jak mamy kucharkę to bylby kucharek? Bo niby dlaczego kucharz? Skoro kobieta zajmuje stanowisko ministra to jest panią minister i tyle

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

57
1
~Panna Mądralińska 2012-03-28 (22:51) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 9 godzin i 5 minut temu

Jak słyszę "psycholożka", to mi się nóż w kieszeni otwiera. To co, na studiach powinni się zwracać per Pani Profesorko Pani Doktorko, Pani Magisterko i dalej: Pani Prokuratorko, Pani Mecenasko? A do kobiety - kierowcy: Pani Kierowniczko czy Pani Kierownico? Co za bzdura. Jestem gorącą orędowniczką zrównania statusu kobiety i mężczyzny, ale na litość boską, bądźmy poważne i nie róbmy z siebie "głupiątek", krusząc kopie o głupie nazwy zawodów. Może tak pora skupić się nad równouprawnieniem w zakresie zarobków, wychowania dzieci, czy dzielenia obowiązków domowych. Pani Minister powinna skupić się na rzetelnym wykonywaniu swoich obowiązków, a nie na feminizowaniu. Naprawdę mało mnie obchodzi,czy minister, sędzia, lekarz, dekarz jest kobietą czy mężczyzną. Ta osoba ma dobrze wykonywać swoją prace.

odpowiedz

pokaż 2 ukryte odpowiedzi

1
1
~Nina 2012-03-29 (00:00) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 7 godzin i 56 minut temu

Czegoż te durne feministki nie wymyślą. Sfrustrowane, jakieś chyba niekobiece wymyślają byle co, aby zwrócić na siebie uwagę. Czasami jest mi ich żal;)

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

1
3
~nikt 2012-03-29 (00:20) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 7 godzin i 36 minut temu

a jak nazwac dziewczynke ktora jest ministrantem ? przyszla zona ksiedza ?

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

10
2
~sadun 2012-03-29 (00:32) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 7 godzin i 24 minuty temu

Co to za ży...skie określenia? Ministra.Premiera itp.kto to wszystko wymyśla?Czy nie mozna poprawnie i normalnie bez jakichś głupich wymysłów?

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

1
1
~Andrzej 2012-03-29 (03:30) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 4 godziny i 26 minut temu

No dobra cwaniaczki i cwaniary. Panna wykonująca najstarszy zawód to prostytutka. A jaka forma będzie dla faceta? Prostytut?

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

1
1
~! 2012-03-29 (09:45) 2 lata 6 miesięcy 23 dni 22 godziny i 11 minut temu

Dobrze ,że Bóg nie powołuje kobiet do zawodu "ksiądz" , bo miałby problem z nazewnictwem... (ksiądzowa, księżycówa,księdzyni,czy cóś...czekam na propozycje!)

odpowiedz

pokaż 2 ukryte odpowiedzi

0
0
~jurys 2012-06-13 (14:10) 2 lata 4 miesiące 9 dni 17 godzin i 46 minut temu

Malo,ze FEMINISTKA to na dodatek NIEUK.Moze ktos wyjasni co znaczy MIESIĘCZNICA.Domyslam sie ,ze chodzi o ROCZNICE.Tylko to okreslenie "zajezdza"mi J.rosyjskim

odpowiedz

11
1
~Bogdan 2012-03-29 (01:41) 2 lata 6 miesięcy 24 dni 6 godzin i 15 minut temu

Mucha jest tak mądra jak wszyscy "członkowie" PO i wszyscy ich wyborcy. Zarażono was jakimś nieznanym wirusem głupoty.

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

1
0
~Pitylo 2012-04-13 (03:25) 2 lata 6 miesięcy 10 dni 4 godziny i 31 minut temu

Feministki chcą zmieniać nazwy zawodów na żeńskie to ja chce zmian nazw przedmiotów na męskie!!!Dzień dobry poproszę ten lamp ! FAJNY LODÓWEK ! Ale dobry TEN KIEŁBAS!!!

odpowiedz

3
0
~wer 2012-03-31 (11:40) 2 lata 6 miesięcy 21 dni 20 godzin i 16 minut temu

Ta ministra to jakiś dziwak, zastanawiam się czy tak ogólnie to ona dobrze się czuje ?

odpowiedz

Szukaj w serwisie

Bądź z nami na bieżąco

Najważniejsze wiadomości

Wybuch gazu w Katowicach. Zawalone 3 kondygnacje budynku
dodane 2014-10-23 (05:51) 2 godziny i 5 minut temu

Ekspertka: weto Polski na szczycie - niewygodne dla Tuska
dodane 2014-10-23 (07:10) 46 minut temu

Rosyjski samolot naruszył przestrzeń powietrzną Estonii
dodane 2014-10-22 (17:25) 14 godzin i 31 minut temu

Strzały w parlamencie Kanady. Zmarł ranny żołnierz
dodane 2014-10-22 (16:36) 15 godzin i 20 minut temu

Jest decyzja: obserwatorzy OBWE zostają na granicy
dodane 2014-10-22 (18:35) 13 godzin i 21 minut temu

Prasa: Michael Brown mógł próbować odebrać broń policjantowi
dodane 2014-10-22 (17:35) 14 godzin i 21 minut temu

więcej wiadomości

Wyślij newsa #dziejesiewpolsce

Masz ciekawego newsa, zdjęcia film. Wyślij do nas.

wyślij

Najlepsze materiały publikujemy na stronie głównej serwisu.

Sonda

Czy Radosław Sikorski powinien zostać odwołany z funkcji marszałka sejmu?

liczba oddanych głosów: 4256