zimna wojna (strona 2 z 3)

• John Sawers wskazał na brak strategicznej relacji na linii Moskwa-Waszyngton • Jego zdaniem sytuacja może być nawet bardziej niebezpiecznay • - Zachód zignorował rosnącą pozycję Rosji i Chin - powiedział Sawers • W rozmowie z BBC Radio 4 Sawers ostrzegł przed dążeniem do konfrontacji

• Ekspert ocenił decyzję o odwołaniu wizyty prezydenta Rosji w Paryżu • Jego zdaniem to wyraźny sygnał wobec Zachodu • Andriej Kolesnikow: w grafiku Putina widnieje "zimna wojna nowego typu"

• Szef MSZ Niemiec twierdzi, że napięcia między USA i Rosją grożą niebezpieczną konfrontacją • Steinmeier: wydaje się, że resztki zaufania uległy zniszczeniu • Pełnomocnik rządu do kontaktów z Rosją Gernot Erler ostrzegł przed wprowadzaniem nowych sankcji wobec Rosji • Za sankcjami wobec Moskwy opowiedział się szef komisji spraw zagranicznych Bundestagu Norbert Roettgen • Poseł CDU obarczył Rosję współodpowiedzialnością za zbrodnie wojenne w Syrii

• Według komentarza dla "FP" "Kreml wierzy, że Clinton chce rozpocząć wojnę z Rosją" • Kontrowersyjny artykuł skrytykował w rozmowie z WP ekspert PISM • Jaka byłaby polityka wobec Rosji Hillary Clinton, gdyby została prezydentem USA? • Andrzej Dąbrowski: Clinton rozumie, że z Moskwą nie można grać delikatnie • Prof. Bohdan Szklarski z kolei odróżnia czas kampanii wyborczej od faktycznej polityki USA, gdy wagi nabierają także bieżące interesy tego kraju

• USA nie porozumiały się z Rosją ani ws. przerwania działań wojennych w Syrii, ani nawet co do tego, jak wypracować porozumienie • Nie ma mowy, byśmy godzili się na coś, co stoi w sprzeczności z podstawowymi celami USA - powiedział rzecznik amerykańskiego MSZ

• Szef NATO poparł propozycję ministra spraw zagranicznych Niemiec • Frank-Walter Steinmeier zaproponował rozmowy o kontroli zbrojeń między Wschodem a Zachodem • Musimy uniknąć nowej zimnej wojny - stwierdził Jens Stoltenberg

• Aby NATO powstało prezydent Truman był zmuszony uciec się do fortelu • Musiał przekonać Amerykanów, że NATO nie jest… sojuszem wojskowym

Była pierwszą Brytyjką w historii, która zajęła tak wysokie stanowisko w MI6. Niektórzy mężczyźni nie chcieli podobno przyjmować od niej instrukcji. Park okazała się jednak stanowcza i z biegiem czasu takich sytuacji było coraz mniej. W pewnym momencie Park zarządzała operacjami wywiadowczymi na obszarze całej półkuli zachodniej - mówi historyk Paddy Hayes, autor biografii legendarnej kobiety-szpiega Daphne Park, w wywiadzie z magazynem "Historia Do Rzeczy".

Władimir Wietrow, podpułkownik KGB, był w latach 80. ''kretem'' zachodniego wywiadu w KGB. Przekazywał informacje dotyczące wykradania przez ZSRR nowoczesnych technologii. Te kradzieże pozwalały Związkowi Radzieckiemu na dotrzymanie kroku Zachodowi w dziedzinie komunikacji i komputerów. Za tę operację była odpowiedzialna siatka agentów KGB z tzw ''linii X''. Wietrow ujawnił nazwiska szpiegów, co doprowadziło do ich dekonspiracji i aresztowania. W opinii historyków, sowiecki oficer przyczynił się do upadku Związku Radzieckiego.

• W 1968 r. radziecki okręt podwodny K-129 z bronią atomową zatonął na Pacyfiku • Radzieckie jednostki nie odnalazły wraku, udało się to Amerykanom • CIA zorganizowała najdroższą misję wywiadowczą w historii USA, aby wydobyć wrak • Amerykanie zbudowali specjalny statek, który miał podnieść K-129 z głębokości 5 km

• W 1962 r. jeden z sowieckich okrętów podwodnych był o krok od rozpętania III wojny światowej • Odpalenie torpedy z głowicą jądrową powstrzymał jeden z oficerów • "Szalony Iwan" to manewr, który szczególnie zagrażał okrętom NATO • W opinii Iaina Ballantyne'a, podobne zderzenia brytyjskich i rosyjskich okrętów zdarzają się do dziś

Wielokrotnie dochodziło do bliskich spotkań

Zaostrzająca się rywalizacja między Chinami a USA może doprowadzić do zimnej wojny na Pacyfiku. Czy czekają nas tam nowe "wojny zastępcze", gdyż bezpośrednie starcie między tymi wielkimi mocarstwami trudno nawet sobie wyobrazić? Niestety, takiego scenariusza wykluczyć nie można - pisze prof. Bogdan Góralczyk dla Wirtualnej Polski.

Gdy dzisiaj czytam w zachodniej prasie peany na cześć Gorbaczowa, robi mi się niedobrze. Opowieści o tym, że obalił komunizm i zakończył zimną wojnę, to zwykłe brednie. Gorbaczow nie zakończył zimnej wojny. On ją przegrał. Gdyby był takim świetnym facetem i demokratą, to by ten komunizm obalił przecież natychmiast po przejęciu władzy w 1985 r. Dlaczego zajęło mu to tak dużo czasu? Dlaczego tak długo trwało przerwanie rzezi w Afganistanie? - pisze Wiktor Suworow.

Istnieje groźba, że USA i Rosja wrócą do czasów jądrowej rywalizacji - ocenia brytyjski dziennik "The Guardian". Gazeta przypomina o doniesieniach jakoby Moskwa łamała postanowienia traktatu o likwidacji pocisków rakietowych pośredniego zasięgu. Waszyngton ma się też obawiać rosyjskich atomowych okrętów podwodnych.

Jesteśmy w środku nowej Zimnej Wojny - przyznał ostatni przywódca ZSRR Michaił Gorbaczow w rozmowie z amerykańskim magazynem "Time". A winę za taki stan ponoszą, według rosyjskiego polityka, Amerykanie.

W 1947 roku Winston Churchill, będąc wówczas liderem konserwatywnej opozycji, wezwał USA do dokonania ataku nuklearnego na ZSRR w celu wygrania zimnej wojny - poinformował w najnowszym wydaniu brytyjski tygodnik "Mail on Sunday".

Zmarł generał Anatolij Kornukow - były dowódca rosyjskich sił powietrznych; w roku 1983 wydał rozkaz zestrzelenia południowokoreańskiego samolotu pasażerskiego, który naruszył radziecką przestrzeń powietrzną. W Boeingu było 269 osób, wszystkie zginęły.

Premier Wielkiej Brytanii Winston Churchill, podczas przemówienia w Fulton w Stanach Zjednoczonych, w obecności prezydenta Harry’ego Trumana, zaapelował o brytyjsko-amerykańską współpracę przeciwko komunizmowi. Wygłosił on tam zdanie, w którym po raz pierwszy była mowa o „żelaznej kurtynie”, przebiegającej od Szczecina po Triest. W latach następnych określenie to było powszechnie używane w języku dyplomacji i polityki. Przemówienie Churchilla zostało uznane za początek zimnej wojny.

W Jałcie zakończyła się konferencja szefów rządów USA, ZSRR i Wielkiej Brytanii. Uzgodniono stanowisko wobec hitlerowskich Niemiec i ich kapitulacji oraz podzielono Europę na dwie strefy wpływów: aliantów zachodnich i ZSRR. Wschodnia granica Polski została ustalona na linii Curzona. Jako rekompensatę Polska uzyskała rozszerzenie terytorium na północ i zachód.

Niewiele brakowało, by na początku lat 80. w pobliżu szwedzkiego wybrzeża doszło do eksplozji jądrowej porównywalnej z wybuchem bomby atomowej zrzuconej na Hiroszimę. Rewelacje te wypłynęły na światło dzienne wraz z publikacją książki Wasilija Biesedina - byłego oficera rosyjskiej marynarki wojennej.

Niedługo będziemy obchodzili rocznicę obalenia muru berlińskiego. Rocznicę dla nas ważną, bo stanowiącą koniec zimnej wojny w Europie. Ta w Azji kończy się dopiero teraz, wraz z szansami na zjednoczenie Korei Południowej z Północną. W obu wypadkach, i u nas i tam, decydujący był kontekst geopolityczny. W Europie - oczekiwana przez Sowietów groźba lokalnego ataku nuklearnego i ich odpowiedź w postaci doktryny "obrony przez atak" (konwencjonalny). Ryzyko owej strategii podzieliło elity w Moskwie. Ich część, pragnąca uniknąć kolizji, zaproponowała rozwiązanie polityczne - neutralizację Europy Środkowej i zjednoczenie Niemiec. Oferta ta padła już w 1985 roku (Gromyko w Wiedniu). Jednak stracono parę lat, bo i Zachód bał się zbyt silnych Niemiec i lokalne komunistyczne nomenklatury musiały wprzód przygotować sobie miękkie lądowanie ("kapitalizm polityczny" - owo słynne "uwłaszczenie się").

Sowieccy generałowie przygotowali tajny i bardzo szczegółowy plan Manchesteru na wypadek inwazji, gdyby zimna wojna przekształcenia się w gorącą - pisze brytyjski dziennik "Guardian" zamieszczając reprodukcję planu.