stan wyjątkowy (strona 3 z 15)

Rząd Łotwy ogłosił decyzję o wprowadzenia do 28 grudnia stanu wyjątkowego na obszarach przygranicznych w pobliżu Rosji. Jedno przejście przez granicę zostało zamknięte, a na pozostałych, jak również na lotniskach, obowiązują nadzwyczajne środki.

W ostatnich dniach pojawiały się informacje o możliwym wprowadzeniu stanu wyjątkowego w Rosji. Jak informuje rosyjska agencja TASS, na taki krok chce zdecydować się szef Republiki Osetii Północnej-Alanii, która graniczy z Gruzją. To m.in. tam kilka tysięcy osób czeka na opuszczenie Federacji Rosyjskiej.

Stan wyjątkowy na Sri Lance. O jego wprowadzeniu poinformował w środę 13 lipca rzecznik premiera, Dinouk Colombage. Prezydent Sri Lanki Gotabaya Rajapaksa uciekł z kraju. Wciąż jednak oficjalnie pozostaje na stanowisku głowy państwa. Wokół biura premiera gromadzą się demonstranci, domagając się jego ustąpienia z urzędu. Nad budynek wysłano helikoptery.

Rosyjskie władze lokalne poinformowały, że z powodu śmierci co najmniej pięciu osób w pożarach w okolicy Krasnojarska na Syberii, wprowadzono stan wyjątkowy. Podkreślono, że żywioł jest niebezpieczny ze względu na silny wiatr.

We Włoszech o północy z czwartku na piątek po dwóch latach i dwóch miesiącach zakończył się stan wyjątkowy z powodu pandemii. Ograniczono też wymóg posiadania przepustki sanitarnej, choć w wielu miejscach jest ona nadal potrzebna.

W związku z rosnącą liczbą ewakuowanej ludności z Donbasu kolejny przygraniczny obwód Rosji wprowadza stan wyjątkowy - poinformowała agencja Interfax. Do Woroneża dotarł już pierwszy transport mieszkańców z kontrolowanych przez prorosyjskich separatystów regionów.

- Zawsze, gdy słyszę, że PiS wprowadza stan wyjątkowy, to mi się zapala w głowie czerwona lampka, bo w ostatecznym rozrachunku nie za bardzo wiem, co nimi kieruje - mówił w programie "Tłit" Wirtualnej Polski lider Nowej Lewicy Włodzimierz Czarzasty pytany o doniesienia, że politycy Prawa i Sprawiedliwości nie wykluczają wprowadzenia w Polsce stanu wyjątkowego, gdyby doszło do inwazji Rosji na Ukrainę. - Ja się boję wszelkich stanów wyjątkowych, bo zawsze mi to pachnie tym, że kadencja Sejmu może być sztucznie przedłużana, że jest drugie dno, że ktoś chce wziąć naród bardziej za twarz, bo lubi brać naród za twarz - komentował Czarzasty. Według niego wszelkie problemy, które mogą wyniknąć w wyniku wybuchu wojny za naszą wschodnią granicą, najprawdopodobniej da się rozwiązać również bez wprowadzania szczególnych rozwiązań. Wicemarszałek Sejmu oszacował, że w przypadku konfliktu z Rosją do Polski może dotrzeć nawet milion Ukraińców, którym trzeba będzie zapewnić dach nad głową. Czarzasty ocenił ponadto, że w obliczu wojny na wschodzie prezydent powinien częściej zwoływać posiedzenia Rady Bezpieczeństwa Narodowego.

Zdaniem wicemarszałka Sejmu Ryszarda Terleckiego w przypadku inwazji Rosji na Ukrainę do Polski może uciec nawet milion uchodźców. Szef klubu PiS nie wykluczył, że gdyby do tego doszło, konieczne będzie wprowadzenie stanu wyjątkowego. Polityk ocenił też głośne słowa Patryka Jakiego w kierunku prezydenta Andrzeja Dudy.

Przez kryzys na granicy z Białorusią, agencja reklamowa należąca do Mateusza Szczawińskiego z Krynek (woj. podlaskie) straciła kontrakt warty 100 tys. zł. Aby przetrwać na rynku, przedsiębiorca zaczął sprzedawać breloczki "murem na polskim mundurem". Na razie niewiele pomogło odwołanie się do patriotycznej akcji. Sprzedał dwa na Allegro i kilka sztuk w lokalnych sklepach.

W nocy z wtorku na środę wygasł stan wyjątkowy w pasie przygranicznym z Białorusią. We wtorek wieczorem nowelizację ustawy o ochronie granicy podpisał prezydent Andrzej Duda. Następnie - w drodze rozporządzenia - szef MSWiA Mariusz Kamiński określił nowe, obowiązujące regulacje na tym terenie. Wprowadzają one m.in. czasowy zakaz przebywania na określonym obszarze w strefie przygranicznej. Co na to poseł Lewicy Krzysztof Śmiszek? Czy te obostrzenia są zgodne z konstytucją i z prawem? - Absolutnie nie. To są sytuacje, które urągają podstawowym regulacjom i zasadom zawartym w konstytucji - stwierdził w programie "Tłit" Wirtualnej Polski. - To "clue" działania PiS - zarządzać naszymi prawami, naszymi wolnościami obywatelskimi poprzez rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych. To sytuacja, w której absolutnie mamy naruszoną konstytucję, w której absolutnie nie ma podstawy do wprowadzenia tego typu obostrzeń - mówił Śmiszek. - Sytuacja być może jest napięta, jest groźna, jest nadzwyczajna, natomiast państwo, które działa wbrew przepisom konstytucji, nigdy nie obroni tych decyzji. Dopóki będziemy mieli niezależnych sędziów, dopóty możemy być spokojni, że tego typu decyzje będą podważane - podkreślił. W ocenie posła "PiS strzela sobie w stopę tą ustawą i tym rozporządzeniem". - To się obróci przeciwko nim. Ograniczanie dostępu mediów do tego obszaru powoduje, że jesteśmy znowu skazani na domysły - wskazał Śmiszek.

Janina Ochojska wspólnie z innymi europarlamentarzystami w środę odwiedzili okolice Hajnówki na Podlasiu. Z racji tego, że teoretycznie zakończył się w okolicy stan wyjątkowy, posłowie postanowili podjąć próbę przedostania się na teren strefy przygranicznej. Janina Ochojska, Róża Thun i Łukasz Kohut wraz z parlamentarzystkami z Francji i Węgier zostali zatrzymani przez patrol policji. Funkcjonariusze nie pozwolili im na dalszy przejazd. Po burzliwej dyskusji Ochojska zadzwoniła do podlaskiego komendanta SG. Jak zareagował na ten telefon? O tym w materiale wideo.

O północy kończy się stan wyjątkowy na wschodzie Polski. We wtorek pojawiło się rozporządzenie, które określa nowe zasady. - Zakaz przebywania wprowadzimy tam, gdzie obecnie obowiązuje stan wyjątkowy, czyli w pasie 183 miejscowości przy granicy z Białorusią - poinformował wcześniej wiceszef MSWiA Błażej Poboży.

Sejm we wtorek zajął się ustawą o Instytucie Rodziny i Demografii. - Rodzina od początku rządów Prawa i Sprawiedliwości była w sercu jej polityki. I to zostało potwierdzone nie tylko słowem, ale i czynem - przekonywała Dominika Chorosińska z PiS. - 30 milionów będzie nas kosztował ten instytut. Wiecie na co można je wydać? Na in vitro - kontrowała posłanka KO Monika Rosa.

W nocy może się okazać, że władza przez krótki czas nie będzie miała żadnej podstawy prawnej, by zabronić medykom, organizacjom humanitarnym i dziennikarzom wjazdu na teren przygraniczny z Białorusią. Stan wyjątkowy – po 90 dniach obowiązywania - zakończy się o północy. Kolejne ograniczenia dotyczące wstępu mają zostać wprowadzone rozporządzeniem ministra spraw wewnętrznych i administracji. Nowe przepisy w teorii wykluczają, by nowe obostrzenia weszły w życie równo o północy. W praktyce władza może jednak stanąć na głowie, by do tego doprowadzić.

Prezydent Czech Miloz Zeman, który w czwartek przed południem wyszedł na własną prośbę ze szpitala, wieczorem trafił tam ponownie. Jego rzecznik potwierdził wieczorem pozytywny wynik testu na obecność koronawirusa u prezydenta.

Kiedy może zakończyć się kryzys na granicy polsko-białoruskiej? - Nikt nie wie, kiedy ta sytuacja się zakończy, bo mamy do czynienia z agresją i nieprzewidywalnym przeciwnikiem. Pan Łukaszenka ma swoje cele polityczne, działa w emocjach i chęci odwetu za to, co wydarzyło się, kiedy pacyfikował opozycję, fałszował wybory i krwawo tłumił te powstanie na Białorusi. I teraz pała żądzą zemsty - komentował w programie "Newsroom" WP wiceminister sprawiedliwości Michał Woś. - Na Białorusi nic się nie dzieje bez zgody i wiedzy Kremla. To jest zorganizowana akcja, gdzie ta agresja jest realizowana przez osoby, których działania są nie do przewidzenia. Trudno jest powiedzieć, czy to się skończy za miesiąc, za trzy miesiące czy za rok. Natomiast na pewno błędem jest rozmowa z panem Łukaszenką. Jednym z jego celów politycznych jest uznanie jego władzy - stwierdził wiceszef MS. Prowadząca Agnieszka Kopacz dopytywała o obecność mediów na terenach przygranicznych. - Łukaszenka prowadzi akcję propagandową, pokazuje najbardziej korzystne dla siebie obrazki, ale Polska też dociera do świata z tymi informacjami, które są jednoznaczne. (...) Kiedy lada dzień skończy się stan wyjątkowy i wejdzie w życie ustawa o ochronie granicy, wówczas dziennikarze również będą wpuszczeni na granicę, w bezpieczne miejsca. (...) Ale proszę się nie dziwić, pamiętamy, kiedy posłowie opozycji biegali przy granicy, obrażali polski mundur, przeszkadzali służbom i szukali poklasku i kamer dziennikarskich. I to był ich główny cel - stwierdził wiceminister Woś.

Po co rządzącym był stan wyjątkowy? W wywiadzie dla Wirtualnej Polski Donald Tusk wskazał jeden konkretny powód. - Dlaczego to, co jest w stanie wyjątkowym, wpisane jest teraz do zwykłej ustawy? Stan wyjątkowy nie jest potrzeby do tego, by użyć siły w obronie granicy. Stan wyjątkowy był potrzebny PiS-owi po to, by nie dopuścić pana i pańskich kolegów z mediów - podkreślił były premier. Pytany o to, co powiedziałby polskim żołnierzom, stojącym na granicy z Białorusią, Tusk zaznaczył, że obowiązkiem każdego Polaka jest wsparcie dla funkcjonariuszy. - To jest dla mnie poza dyskusją. Nawet jeśli mamy czasem do czynienia z jakimś ekscesem lub wybrykiem, to się zdarza, i nie można oczywiście tego tolerować. Jednak co do zasady nasza straż graniczna, nasi żołnierze muszą mieć wsparcie - mówił lider PO. Tusk nie szczędził też krytycznych słów pod adresem rządu. - W tej kwestii poniósł praktycznie same porażki (…). Jeszcze wczoraj słyszeliśmy od premier Morawieckiego, że ten kryzys będzie trwał lata. Ja w tym słyszałem modlitwę o kłopoty, bo nie mam tu żadnej wątpliwości, że oprócz nieudolności mamy do czynienia z próbą cynicznego wykorzystania tego napięcia - stwierdził lider PO.

Gmina Mielnik na Podlasiu jest w części objęta stanem wyjątkowym. To tutaj stacjonują setki żołnierzy, którzy strzegą wschodniej granicy Polski. I to tutaj, choć na razie jest spokojnie, obawy mieszkańców są coraz większe. - Mieszkańcy, patrząc na to, co się dzieje w Kuźnicy, obawiają się, że taka sytuacja może również wystąpić na naszym terytorium - przyznaje Marcin Urbański, wójt gminy Mielnik. - Ludzie raczej się boją i gdy widzą migranta, dzwonią na SG - mówi jedna z kobiet, z którą rozmawiał reporter WP Klaudiusz Michalec. Mimo że granica jest zdecydowanie bardziej szczelna niż jeszcze kilka miesięcy temu, wciąż podobno zdarza się tu zauważyć ludzi, którym udaje się przez nią przedostać. - Szkoda ich. Są mieszane uczucia między strachem a chęcią pomocy - opowiada jeden z mężczyzn z gminy Mielnik. Choć oficjalnie służby nie odnotowały zbyt wiele prób nielegalnego przekroczenia granicy w tym miejscu, to jednak - co zauważa wójt - od dawna widać było tzw. kurierów, którzy tu przyjeżdżali i za tysiące euro wywozili uciekinierów w głąb kraju. Więcej w materiale wideo.

Uchwalona w środę przez Sejm nowelizacja ustawy o ochronie granicy państwowej daje szefowi MSWiA potężne narzędzie, które nie będzie podlegać żadnej kontroli. To możliwość zakazu wstępu na teren przygranicznych gmin w szerokości co najmniej 15 kilometrów od wschodniej granicy. To Mariusz Kamiński dowolnie będzie mógł decydować, co zobaczą dziennikarze i organizacje pomocowe na obszarze dużo większym niż teren obecnie objęty stanem wyjątkowym. Jego władza będzie mogła sięgnąć nawet dwóch gmin woj. mazowieckiego.

Mieszkańcy Suchawy, wsi w powiecie włodawskim, opowiadają o życiu przy strefie stanu wyjątkowego. Jak mówią, w lasach przebywają migranci.

Podczas Debaty Wirtualnej Polski Patrycjusz Wyżga szukał odpowiedzi na pytanie o to, jak zakończyć pogłębiający się kryzys na granicy. Kierunki postępowania wskazali eksperci w dziedzinie obronności, dyplomacji i polityki wschodniej. Nie zabrakło również dramatycznego apelu o zażegnanie kryzysu humanitarnego.

Obóz rządzący staje przed kolejnym wyzwaniem związanym z sytuacją na granicy między Polską i Białorusią. Kończący się okres obowiązywania stanu wyjątkowego, nasuwa pytanie o powrót dziennikarzy na tereny przygraniczne. Z wypowiedzi polityków PiS, w tym Jarosława Kaczyńskiego" wynika, że rząd nie chce, by media mogły swobodnie relacjonować wydarzenia z terenów graniczących z Białorusią. Prezes PiS stwierdził, że po zniesieniu stanu wyjątkowego obecność dziennikarzy przy granicy będzie raczej "incydentalna". Rząd próbuje poradzić sobie z tym problemem poprzez zmianę uprawnień Straży Granicznej. O komentarz w tej sprawie poprosiliśmy dr Grzegorza Cieślaka z Collegium Civitas. - Ja tu w ogóle nie widzę rozwiązania problemu. Jeśli chodzi o bezpieczeństwo dziennikarzy czy operacji, w toku której toczą się działania, to tak naprawdę już dziś istnieją narzędzia i straż graniczna posiada narzędzia, które umożliwią zabezpieczenie terenu w którym operacja się toczy - powiedział gość programu WP "Newsroom". Dodał jednak, że w jego ocenie praca dziennikarzy nie może być dalej utrudniana, bo nie ma do tego żadnych podstaw.

Napięta sytuacja przy granicy polsko-białoruskiej trwa. Na miejscu wciąż nie mogą przebywać polscy dziennikarze. O zasadność zakazu wprowadzonego przez rząd zapytaliśmy gen. Bogusława Packa. - To jest na obecnym etapie zdecydowany błąd, ponieważ nawet kłamstwo powtarzane kilka razy staje się prawdą - powiedział w programie "Newsroom" WP, tłumacząc, że dziennikarzy zachodnich wpuścił na obszar przygraniczny Aleksander Łukaszenka, który wykorzystuje media do działań propagandowych. - Rekomenduję polskim władzom pilne zwolnienie tego zakazu i wprowadzenie tam dziennikarzy. Powstaje taka niemiła atmosfera, jakbyśmy mieli coś do ukrycia - stwierdził gen. Pacek. Pytany o koczujących przy granicy migrantów, wojskowy odparł, że "ci ludzie zostali oszukani". - Obiecano im ziemię w Niemczech i cudowne życie, a oni w to uwierzyli. Nie traktujmy migrantów jak naszych przeciwników - dodał Pacek.

W nocy z soboty na niedzielę nieznani sprawcy zaatakowali i zniszczyli samochody medyków w pobliżu granicy polsko-białoruskiej. "W związku z dzisiejszym atakiem na naszą bazę na Podlasiu podjęliśmy decyzję o odwołaniu ostatniego dyżuru i zamknięciu projektu już teraz" - przekazali wolontariusze w oświadczeniu.

Od początku września na wschodzie Polski trwa stan wyjątkowy. Na podstawie rozporządzenia rządu dziennikarze nie mogą relacjonować wydarzeń bezpośrednio z przygranicznych terenów Podlasia i Lubelszczyzny. Inaczej wygląda to jednak u naszych wschodnich sąsiadów, gdzie pojawili się przedstawiciele zagranicznych redakcji.