historia (strona 44 z 151)

W historię rakiet od samego początku wpisany był tragiczny paradoks. Z jednej strony symbolizowały postęp technologiczny i odwieczne marzenie człowieka o dosięgnięciu kosmosu, z drugiej wykorzystywane jako broń - przynosiły śmierć. Takie też było życie Wernera von Brauna - zawieszone pomiędzy programem Apollo a V-2 - "cudowną bronią" Hitlera. Jednym z największych osiągnięć ludzkości, a zbrodnią. Von Braun sam do końca twierdził, że wszystko co robił, miało go przybliżać do gwiazd. Pytanie, czy można zmierzać do nich po trupach? - pisze Marcin Makowski w artykule dla WP.

Miyamura zabił 60 Chińczyków, w tym 10 w walce wręcz. W ten sposób uratował swój oddział przed zagładą. Przestał walczyć dopiero, gdy stracił przytomność. Został za to odznaczony Medalem Honoru.

Gdy we wrześniu 1952 r. szczecińscy milicjanci przeprowadzili nalot na mieszkanie cieszącego się w okolicy złą sławą Józefa Cyppka, dokonali makabrycznego odkrycia. Ściany i podłoga izby mieszkalnej ociekały krwią, zaś na podłodze i meblach znajdowały się ludzkie wnętrzności. To on, rzeźnik z Niebuszewa w bestialski sposób zamordował swoją sąsiadkę, niespełna 20-letnią Irenę J., matkę kilkumiesięcznego chłopca. Był prawdopodobnie pierwszym seryjnym mordercą w powojennej Polsce. Prawdopodobnie, gdyż w urządzonym w szczecińskim sądzie błyskawicznym procesie udowodniono mu zaledwie jedną zbrodnię - pisze dr Paweł Więckowski w artykule dla WP.

W marcu 1982 roku rządzący Argentyną dyktator Leopoldo Galtieri podjął decyzję o ataku na brytyjskie wyspy Falklandy, znajdujące się kilkaset kilometrów od wybrzeży Argentyny. Niespodziewany atak miał odwrócić uwagę społeczeństwa od głębokiego kryzysu gospodarczego, w którym znalazł się kraj rządzony przez wojskową juntę. Galtieri zakładał, że Wielka Brytania nie będzie broniła wysp znajdujących się 12 tys. kilometrów od Londynu, zamieszkałych przez zaledwie 3 tysiące ludzi.

Za podniebne triumfy w Bitwie o Anglię Jan Zumbach otrzymał awans na podpułkownika, szereg odznaczeń wojskowych i zaszczyt dowodzenia dywizjonem 303, a później dwoma Skrzydłami Myśliwskimi. Po wojnie zaangażował się w konflikty w Afryce, walczył m.in. o niepodległość Diafry. Konstruowane według jego pomysłu bomby śmiertelnie raniły nigeryjskiego szefa sztabu, innym razem uszkodziły największy nigeryjski rządowy okręt bojowy. Każde celne uderzenie umacniało legendę Zumbacha - znanego pod pseudonimem Johny Kamikaze Brown. W pewnym momencie lokalna prasa zaczęła nazywać go "zbawcą Biafry" - pisze Michał Staniul w artykule dla WP.

Mężczyzna uklęknął przed duchownym pośrodku celi. Gdy o. Władysław Lohn, jezuita, podał mu hostię, z oczu niemieckiego oficera popłynęły łzy. Chwilę później jego ciałem wstrząsnął spazmatyczny szloch. Życie religijne Rudolfa Hoessa, komendanta niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, zatoczyło krąg. Znów był katolikiem i jako katolik chciał umrzeć - pisze Robert Jurszo w artykule dla WP.

Radziecki samolot z czasów II wojny światowej, ze szczątkami pilotów odkryto w starorzeczu Bzury w Kamionie. Na wrak natrafili członkowie Stowarzyszenia Eksploracyjnego na rzecz Ratowania Zabytków.

Japońscy żołnierze zakłuwali jeńców bagnetami, zasypywali żywcem, topili w rzece lub ścinali samurajskimi mieczami. Zbiorowe gwałty zarówno na nastolatkach, jak i staruszkach, popełniano mimo obecności europejskich dziennikarzy i duchownych. Do dziś zachowało się wiele makabrycznych zdjęć jednej z najstraszniejszych masakr XX wieku. Zagłada starej chińskiej metropolii nadal wstrząsa mimo upływu prawie ośmiu dekad.

- Najgorsze, co można zrobić, to uznać, że ktoś, kto dopuszczał się potwornych zbrodni, musiał być potworem w życiu prywatnym. Oczywiście najłatwiej byłoby uznać, że Hitler był psychopatą, który realizował swoje chore popędy na wielką skalę w polityce. Prawda jest jednak taka, że Hitler nie był psychopatą - mówi niemiecki historyk i dziennikarz Volker Ullrich. Przypomina również, że Führer był multimilionerem i nie płacił podatków.

Rosjanie, którzy po rewolucji bolszewickiej chcieli stworzyć "Trzecią Rosję" - nową siłę między białymi i czerwonymi - opierali swoją walkę o sojusz z Polską. Borys Sawinkow otrzymał od Józefa Piłsudskiego obietnicę wsparcia organizacji rosyjskich oddziałów na terytorium Polski i 300 mln marek polskich. U boku polskiej armii Rosjanie mieli zdobyć Moskwę, aby stworzyć pod auspicjami Piłsudskiego nową, demokratyczną Rosję. Sformowane na terenie Polski rosyjskie wojska liczyły ostatecznie 10 tys. ludzi.

W czerwcu 1942 roku w więzieniu w Dreźnie zgilotynowano 12 żołnierzy "Czarnego Legionu". Członkowie tej liczącej zaledwie 100 osób grupy mieli działać zbrojnie ubrani w czarne mundury z przypiętymi do czapek odznakami trupich czaszek. Nie była to jednak formacja kolaborująca z Niemcami, a jedna z polskich organizacji podziemnych utworzona przez robotników w wielkopolskim Gostyniu - pisze Wojciech Königsberg w artykule dla WP.

Wrocław był największym i najważniejszym miastem, w którym komuniści przeprowadzili eksperyment z budowaniem nowego społeczeństwa od podstaw. W pierwszych latach odnieśli sukces. - Ponad 50 proc. robotników należało do partii - PPS i PPR, a później do PZPR. Było to miasto prawie bez strajków i konfliktów w fabrykach, bez demonstracji. Partii wydawało się, że wszystko idzie po ich myśli - i rzeczywiście, w latach 50., a nawet 60. mówiło się o "czerwonym Wrocławiu"- mówi w rozmowie z WP amerykański historyk prof. Padraic Kenney. Autor książki "Budowanie Polski Ludowej" wyjaśnia również, dlaczego od lat 70. sytuacja zmieniła się i Wrocław stał się jednym z głównych bastionów opozycji.

Jednym z charakterystycznych obrazów z II wojny światowej na Pacyfiku są płynące ku atakowanym wyspom amerykańskie amfibie. Dzięki tym gąsienicowym pojazdom żołnierze mogli dotrzeć w głąb plaży. Potężne wozy zapewniały im również wsparcie ogniowe i stanowiły osłonę przed ostrzałem wroga. Ich pierwowzór powstał jednak z myślą o zupełnie innym - cywilnym przeznaczeniu.

Przez kilkanaście sekund od wybuchu panowała cisza, podczas której chmura dymu przesłoniła ul. Kilińskiego. Kiedy z góry spadł powyginany eksplozją wrak Borgwarda i ostatnie ludzkie szczątki, dopiero wtedy w niebo uderzył krzyk przerażenia ocalałych i jęki rannych. Cała ulica usłana była zwłokami, fragmentami ludzkich strzępów i mazią krwawego błota. Siła wybuchu była tak wielka, że niektóre szczątki ciał wtłoczyła w pobliskie kamienice tworząc makabryczne płaskorzeźby z kończyn i głów - pisze Szymon Nowak w artykule dla WP.

Nienawidził Hitlera i dyscypliny wojskowej. Po bazie chodził w rozpiętej kolorowej koszuli, okularach przeciwsłonecznych i sandałach, a jego najlepszy przyjaciel był czarnoskóry. - Marseille wpadał w sam środek alianckiego szyku i zestrzeliwał maszyny jedną po drugiej. Brytyjczycy byli całkowicie zdezorientowani, nie mogli uwierzyć w to, co widzą. Stawiał im czoło nawet, gdy dysponowali miażdżącą przewagą liczebną. Wkrótce stał się słynny i jego messerschmitt z żółtą "14" na kadłubie budził wśród nieprzyjaciół przerażenie - mówi Colin D. Heaton, amerykański historyk wojskowości.

Stałam na krawędzi wykopanego rowu i wraz z kilkunastoma innymi osobami czekałam na strzały. Jakimś cudem nie padły. Ktoś podszedł do dowódcy, coś mu szepnął i zostaliśmy uratowani. Tych kilkudziesięciu sekund nigdy jednak nie zapomnę. Można powiedzieć, że przeżyłam własną śmierć - mówi Westyna Gójska, która jako 19-latka wzięła udział w powstaniu warszawskim.

"Czyli jak Polacy uratowali bolszewizm i zmarnowali szansę na budowę imperium"...

To jedna z największych zagadek II wojny światowej. W Górach Sowich, w miejscowości Ludwikowice Kłodzkie (gmina Walim), miały powstać potężne fabryki zbrojeniowe, w których naziści zamierzali produkować wunderwaffe, czyli cudowną broń dzięki której Adolf Hitler chciał wygrać II wojnę światową. Przy budowie kompleksu Riese (Olbrzym) pracowali robotnicy przymusowi i więźniowie obozu koncentracyjnego Gross-Rosen. Dramatyczne wydarzenia sprzed ponad 70 lat pokazano podczas widowiska historycznego. Wśród widzów był Jan Latański (numer obozowy 1277) - jedyny żyjący więzień tajnej fabryki zbrojeniowej Molke. Do Ludwikowic Kłodzkich przyjechał po raz pierwszy od zakończenia wojny.

8 sierpnia w czasie Powstania Warszawskiego zginął Juliusz Kaden-Bandrowski, pisarz i adiutant Józefa Piłsudskiego. W czasie okupacji stracił dwóch synów, sam został zabity z ręki tych, których w 1920 r. szedł wyzwalać. Tragiczną historię polskiego bohatera przybliża prof. Janusz Cisek.

W czasie II wojny światowej włoskie miasteczko Ortona stało się areną niezwykle krwawych walk między nacierającymi z południa siłami aliantów a wojskami niemieckimi. Bitwa była tak zaciekła, że miasto nazwano "małym Stalingradem". Dla próbujących zdobyć Ortonę Kanadyjczyków był to bardziej tragiczny epizod niż lądowanie w Normandii, a ostatni miesiąc 1943 roku zyskał miano "krwawego grudnia".

Wystawa zdjęć pochodzących z kolekcji Roberta Marcinkowskiego, zatytułowana "Warszawa z dwupłatowca"

Cudowna marchewka, śmiertelnie groźna marihuana i mit boskiego przywódcy - decydenci, którzy zdają sobie sprawę z potęgi propagandy, są w stanie nie tylko wykorzystać do niej nawet najbardziej absurdalne zagadnienia, ale także sprawić, że szerokie rzesze ludzi uwierzą w niedorzeczny przekaz. W artykule dla Wirtualnej Polski Michał Staniul przeanalizował kilka przypadków, które z całą mocą ukazują, jak ogromną siłę miała propaganda w XX wieku.

Skazanego wprowadzono do niedużej celi. Pomocnik kata zawiązał mężczyźnie opaskę zasłaniającą oczy. Wtedy do akcji wkroczył kat. Nałożył więźniowi pętlę na szyję, która umocowana był do żelaznego haka w suficie. Chwilę później dał się słyszeć dźwięk zwalnianej zapadni. Nogi skazanego wpadły do otworu w podłodze, a sznur szarpnął mocno jego szyją, rwąc kręgi szyjne. Ciałem wstrząsnęły przedśmiertne drgawki. Minutę później zwiotczało i bezwładnie zawisło na sznurze. Po wszystkim kat zrobił to, co zwykle po wykonaniu wyroku. Poszedł na dużą wódkę. 21 kwietnia 1988 roku o godzinie 17:30 wykonał ostatni wyrok w swoim życiu. I ostatni w dotychczasowej historii Polski. O karze śmierci w Polsce Ludowej w artykule dla WP pisze Robert Jurszo.

1 sierpnia 1944 r. na rozkaz Komendanta Głównego AK gen. Tadeusza Komorowskiego "Bora" w Warszawie wybuchło powstanie. Przez 63 dni powstańcy prowadzili z wojskami niemieckimi heroiczną i osamotnioną walkę, której celem była niepodległa Polska, wolna od niemieckiej okupacji i dominacji sowieckiej.