historia(strona 118/150)

Komisja Ścigania Zbrodni przeciw Narodowi Polskiemu w Katowicach umorzyła właśnie śledztwo ws. zamachu na Jana Pawła II, jednym z wątków postępowania był domniemany zamach na Lecha Wałęsę. Trwające od 2006 postępowanie zostało umorzone "z powodu braku dowodów dostatecznie potwierdzających przestępstwo" - pisze "Rzeczpospolita".

Zwycięstwo wojsk polskich dowodzonych przez Stefana Czarneckiego nad Szwedami.

Adolf Hitler został człowiekiem roku 1938 amerykańskiego tygodnika "Time" (człowiek, który w danym roku miał największy wpływ na wydarzenia na świecie - pozytywny lub negatywy). Rok później człowiekiem roku został Stalin.

Tajne dokumenty odnoszące się do głośnego skandalu politycznego i obyczajowego z początku lat 60. XX wieku - tzw. afery Profumo nie zostaną zniszczone, ale mogą pozostać utajnione przez kolejne 50 lat - napisał "Daily Telegraph".

Weszła w życie unia walutowa, na mocy której 11 państw Unii Europejskiej zastąpiło swoje narodowe waluty nową wspólną - euro. Najpierw nastąpiła inauguracja euro w transakcjach bezgotówkowych w 11. krajach (bez Grecji), a od 1 stycznia 2002 wprowadzono tę walutę w formie gotówkowej w 12. państwach UE (oprócz Wielkiej Brytanii, Szwecji i Danii). 1 lipca 2002 ostatecznie wycofano z obiegu waluty narodowe 12. państw, które przystąpiły do strefy euro. Rozszerzenie strefy euro nastąpiło 5-krotnie: 1 stycznia 2007 przez euro został zastąpiony tolar słoweński, 1 stycznia 2008 funt cypryjski i lira maltańska, 1 stycznia 2009 korona słowacka, 1 stycznia 2011 korona estońska, a 1 stycznia 2014 - łat łotewski. Obecnie (od 1 stycznia 2014) w strefie euro jest 18 krajów.

W nocy z 31 grudnia na 1943 na 1 stycznia 1944 roku w Warszawie powstała Krajowa Rada Narodowa - instytucja utworzona przez polskich komunistów, która miała administrować zajętymi przez Niemców terenami II RP po wkroczeniu do Polski Armii Czerwonej (kresów wschodnich zrzeczono się na rzecz ZSRR). Inicjatorem powołania KRN był Władysław Gomułka, funkcję przewodniczącego objął Bolesław Bierut. Decyzję o utworzeniu KRN podjęto bez konsultacji z Moskwą, wykorzystując brak łączności spowodowany aresztowaniem łączniczki Małgorzaty Fornalskiej. Tego samego dnia utworzono Armię Ludową - zbrojne ramię organizacji. Rada zakończyła działalność 19 stycznia 1947 roku po sfałszowanych wyborach do Sejmu Ustawodawczego.

1 stycznia 1949 roku to symboliczny początek istnienia Państwowych Gospodarstw Rolnych (tego dnia weszła w życie ustawa o PGR). Same gospodarstwa powstały 12 lutego. Zajmowały ok. 10 proc. powierzchni gruntów uprawnych w Polsce. Tworzono je najczęściej na bazie dawnych majątków ziemskich oraz na ziemiach odzyskanych. Przez cały okres istnienia PGR, władze PRL borykały się z problemem niskiej wydajności państwowego rolnictwa. Mimo prób reform, kwestii tej nie udało się rozwiązać. Ostatnie PGR-y zlikwidowano 31 grudnia 1993 roku.

Klęska książąt ruskich w bitwie nad Kałką, w której zginęło 25 tys. ludzi, otworzyła drogę do mongolskiego podboju w Europie. Zapowiedzią czekających Ruś okrucieństw był los ludzi, którzy poddali się po bitwie. Mongołowie urządzili na przykrytych deskami nieszczęśnikach ucztę zwycięstwa. Pojmani umierali długo i boleśnie. Kilkanaście tysięcy jeńców po prostu wyrżnięto. Sromotna klęska zadana przez Tatarów nałożyła jarzmo na ruskich książąt. Pozostawiło ono na Rusi niezatarte piętno. W dużym stopniu wzięli na siebie te ciosy, które groziły również krajom położonym dalej na zachód, a przede wszystkim następnej w kolejce Polsce.

Był malarzem, autorem scen historycznych, batalistycznych i rodzajowych, między innymi: "Olszynka Grochowska", "Racławice", "Przejście przez Berezynę". Namalował około 2 tysięcy obrazów. Zmarł 29 lipca 1942 r.

Rada Państwa zawiesiła stan wojenny. Decyzję podjęto ze względu na zaplanowaną na następny rok, wizytę w ojczyźnie papieża Jana Pawła II. Zwolniono wówczas półtora tysiąca internowanych, przebywających w ośrodkach odosobnienia, ale w więzieniach pozostało drugie tyle osób. Zniesienie stanu wojennego nastąpiło 22 lipca 1983 roku. Nie oznaczało ono jednak zmiany polityki władz wobec opozycji. Znaczną część przepisów wprowadzonych po ogłoszeniu stanu wojennego pozostała w mocy. Represje władz wobec opozycji trwały do 1986 roku.

Borys Jelcyn złożył dymisję ze stanowiska prezydenta Rosji.

Wykonano wyrok na byłym dyktatorze Iraku Saddamie Husajnie, który dwa miesiące wcześniej został skazany na karę śmierci, przez powieszenie na szubienicy. Sąd uznał, że był on odpowiedzialny za spowodowanie masakry 148 szyitów z Dudżailu koło Bagdadu.

Był politykiem i działaczem gospodarczym II Rzeczypospolitej, twórcą czteroletniego planu inwestycyjnego, przewidującego rozbudowę infrastruktury, zwiększenie potencjału obronnego kraju i przygotowanie fundamentów dla przyszłej rozbudowy przemysłu, łącznie z aktywizacją Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. Budowniczy portu w Gdyni. Współtwórca polskiego przemysłu chemicznego - w znacznym stopniu przyczynił się do rozwoju zakładów azotowych w Chorzowie i Tarnowie.

Edwin Hubble, amerykański astronom, opublikował informacje o odkryciu innych niż nasza galaktyk.

Sejm dokonał zmian w konstytucji, co oznaczało formalny koniec PRL. Zmienił nazwę państwa na Rzeczpospolita Polska, wykreślono artykuł o przewodniej roli PZPR, wprowadzono zapis o swobodzie tworzenia partii politycznych, zagwarantowano swobodę działalności gospodarczej i uzupełniono wizerunek Orła Białego w godle o koronę.

Na posiedzeniu Rady Najwyższej ZSRR premier Nikołaj Bułganin oświadczył, że Związek Radziecki dysponuje "bronią absolutną", czyli rakietą międzykontynentalną, zdolną przenieść bombę wodorową na odległość czterech tysięcy kilometrów.

Jedna z najważniejszych dwudziestowiecznych książek na temat totalitaryzmów, "Archipelag GUŁag 1918-1956" Aleksandra Sołżenicyna, została wydana po raz pierwszy 40 lat temu. 28 grudnia 1973 r. trzytomowa powieść ukazała się w Paryżu. Pisarz nie odebrał Nobla aż do 1975 r., bojąc się, że nie będzie mu dane wrócić do kraju po ceremonii. Maszynistka pisarza odebrała sobie życie kilka dni po tym, jak KGB wypuściło ją na wolność.

Sejm przyjął pakiet ustaw gospodarczych, nazwanych "planem Balcerowicza", kładących podwaliny pod nowy ustrój gospodarczy Polski.

W Paryżu, w Salonie Indyjskim "Grand Cafe" odbył się pierwszy publiczny pokaz filmowy braci Augusta i Louisa Lumière, film przedstawiał wyjście robotników z fabryki i obejrzało go 35 osób. Tam też powstało pierwsze stałe kino wyposażone w zbudowany przez nich kinematograf. Pierwsze filmy braci Lumière były migawkami z życia codziennego.