Umowę o stowarzyszeniu polskiej policji i straży granicznej z Europolem podpisano 3 października 2001. Polska nie jest jednak jego członkiem, tylko stałym obserwatorem (w skład Europolu wchodzą jedynie kraje członkowskie Unii Europejskiej).
Posłowie nie mieli zastrzeżeń do przedstawionego im rządowego projektu ustawy o ratyfikacji Konwencji. Wiceszef MSWiA Andrzej Brachmański podkreślił natomiast, że proces ratyfikacji powinien zakończyć się jeszcze przed formalnym wstąpieniem Polski do UE. 2 maja będzie można oficjalnie złożyć dokumenty o przyjęciu Konwencji w Brukseli, dzięki czemu Polska stanie się pełnoprawnym członkiem Europolu już we wrześniu 2004 roku.
"To wiąże się z określonymi korzyściami także finansowymi. Kraje, które nie będą zwlekać z wejściem do Europolu, będą miały możliwość skorzystania m.in. ze środków finansowych przeznaczonych na proces jego rozszerzenia (7 mln euro)" - wyjaśnił Brachmański.
Wiceminister powiedział też, że włączenie Polski do Europolu, umożliwi naszej policji korzystanie z bogatych zasobów informacji dotyczących przestępców i przestępczości krajów członkowskich.
Zgodnie z zapisami projektu, Europol jest "europejskim organem ścigania przestępczości, a jego zadaniem jest zwiększanie efektywności i usprawnianie współpracy kompetentnych służb w państwach członkowskich UE" w walce m.in. z terroryzmem, nielegalnym handlem narkotykami oraz przestępczością zorganizowaną.
Przyjęcie Konwencji będzie wiązało się z kosztami wynikających z konieczności partycypowania w budżecie Europolu. Budżet organizacji w 2004 roku ma wynieść ok. 58 mln euro, w latach następnych ok. 60 mln. Łączny wkład dziesięciu nowych państw oscylować będzie w granicach 4-4,5% całego budżetu, a na Polskę przypadnie ok. 2% tej sumy, czyli 1,2-1,3 mln euro rocznie. Polska, tak jak pozostali nowi członkowie, będzie zwolniona z tych opłat w 2004 roku.
Europol utworzony został na mocy Traktatu z Maastricht, by usprawnić współpracę państw członkowskich UE w dziedzinach, takich jak zwalczanie przemytu narkotyków, terroryzmu i innych form międzynarodowej przestępczości zorganizowanej. Rozpoczął działalność 3 stycznia 1994 r., początkowo jako Europejska Jednostka Narkotykowa (EDU) powołana do zwalczania przestępczości narkotykowej, stopniowo rozszerzano jednak zakres jej działania.
