"Zakute łby to my". Kulisy show, które z Przemysława Czarnka ma zrobić premiera

Pierwszy przedwyborczy wiec w nowej roli Czarnek odbył w Iławie. Pośród kilkuset sympatyków, którzy przyjechali zobaczyć, "jaki naprawdę jest ten Czarnek", tylko jeden zakłócił sielankę. Mężczyzna przedstawiający się jako "Zbyszek, katolik", zapytał: - Może by już tak nie oczerniać wszystkich dookoła. To też są Polacy. Może już trochę przestać dzielić tę Polskę i Polaków?

Sala momentalnie ucichła.

- Proszę zostać przy mikrofonie. Porozmawiamy. Jak pan powiedział? Oczerniać? A o kim ja tu powiedziałem nieprawdę?! - odparł wyraźnie wzburzony Czarnek, rozglądając się po twarzach zgromadzonych. Robił to do momentu, gdy na widowni rozległ się pomruk niezadowolenia.

Pytający, wyraźnie zbity z tropu, zaczął się plątać w odpowiedzi.

- No… ja tylko mówię... Można się za nich pomodlić… także za przeciwników - dodał. Z odpowiedzią trafił, bo "przyszły premier" po dłuższym wywodzie przytaknął: - Tak! Codziennie się modlę także za wrogów Polski.

Nikt by się nie spodziewał, że w niespełna 30-tysięcznej Iławie w woj. warmińsko-mazurskim przyjazd wiceprezesa PiS Przemysława Czarnka zgromadzi kilkusetosobową publiczność. Tutejsza hala widowiskowa, położona nad brzegiem Jezioraka, zwykle zapełnia się wtedy, gdy siatkarki trzecioligowego Zrywu Volley walczą z drużyną z Elbląga. Albo kiedy koszykarze miejscowej Orki próbują pokonać rywali z Gdańska.

Do wyborów parlamentarnych został grubo ponad rok. Komu w głowie jakiś przyszły premier? Poza sezonem w tym żeglarskim miasteczku życie toczy się spokojnym rytmem. Korek na głównej ulicy pojawia się właściwie tylko po południu, kiedy mieszkańcy wracają z pracy do domów w okolicznych miejscowościach - Jabłonowie Pomorskim, Działdowie, Samborowie czy Kisielicach.

Sądząc po rozstawionych podestach i rzędach krzeseł, organizatorzy spotkania zakładali, że przyjdzie może z 200 osób. Błąd - już pół godziny przed wystąpieniem Czarnka gorączkowo dostawiano krzesła. Po rejestracjach na parkingu było widać, że zwolennicy PiS i ciekawscy zjeżdżają z całego regionu.

Siadam w jednym z ostatnich rzędów. Niedaleko mnie miejsce zajmuje pani Dagmara, która chwilę wcześniej mówiła do kamery lokalnej telewizji: "PiS do boju, Czarnek pogoni lewaków". Obok przysiadają dwie emerytki z Iławy. Przede mną siwy mężczyzna w białej koszulce z czerwonym napisem: "Dość degradacji kraju. Polacy, obudźcie się", który o uwagę rywalizuje z 60-latkiem w czapeczce "Polska to jest ważna sprawa – Nawrocki 2025". To gadżet z ubiegłorocznej kampanii prezydenckiej.

Obaj przegrywają, bo oto na trybunę wdrapuje się facet z transparentem Klubu "Gazety Polskiej". Do zimowej czapki z pomponikiem przymocował kartkę z napisem: "Zakuty łeb". Pytam, skąd pomysł.

- Kiedyś kpiono z moherowych beretów, teraz są zakute łby - odpowiada. Przypomina, że w ten sposób Donald Tusk mówił w Sejmie o przeciwnikach zaciągania przez Polskę unijnej pożyczki w programie zbrojeniowym SAFE.

- A czy to jest jakiś obowiązek, żeby zgadzać się z premierem? Mnie można przekonywać, że jakiś program finansowania jest lepszy. Ale jak usłyszałem o tych "zakutych łbach", pomyślałem: nie ze mną takie zagrywki. Dopiero co mówili, że miliardy pójdą na armię, policję i służby. A teraz co? Nagle zmiana - albo pożyczka z Unii, albo nic? - tłumaczy z ożywieniem i podsumowuje: - No to my właśnie jesteśmy te "zakute łby".

Przedstawia się: Andrzej, członek "Solidarności", od niedawna emeryt, mieszka w Sierpcu na Mazowszu. Przez lata pracował jako palacz i brygadzista w szkole rolniczej. Mówi, że przyjechał zobaczyć, jak Przemysław Czarnek wypadnie w roli lidera PiS. - Zebraliśmy się w osiem osób. Dwa auta i sto kilometrów drogi z Sierpca do Iławy. Paliwo drogie, ale chcieliśmy tu być - opowiada.

Widowisko choć wydaje się spontaniczne, takie nie jest. To starannie wyreżyserowane wydarzenie, w którym ważny jest najdrobniejszy szczegół. Gdy pojawiają się pierwsi uczestnicy, szybko pojawia się "organizator-usadzacz". To on decyduje, kto zajmie miejsca w rzędach najbliżej sceny i wskazuje konkretne krzesła. Szuka ciekawych twarzy, intrygujących postaci, takich jak pani w biało-czerwonym wianku z kwiatów.

Nielicznych młodych uczestników też sadza się z przodu. Do jednej z takich młodych kobiet zwróci się później Przemysław Czarnek. Zapowie, że PiS "wyrzuci do kosza pakt migracyjny" i nie dopuści do napływu cudzoziemców, aby, jak mówił, "Polska nie podzieliła losu Londynu czy Paryża". Według Czarnka są tam już całe dzielnice, w których "nie obowiązuje cywilizacja zachodnia, ale obca, wroga".

Kiedy publiczność jest już usadzona, do akcji wkraczają "flagowi". Rozdają biało-czerwone flagi - duże, na kijach i małe papierowe. Machać można tymi i tymi, choć na kije trzeba uważać. Bez tych rekwizytów sala sportowa nie wyglądałaby tak kolorowo i patriotycznie.

Tuż przed pojawieniem się głównego mówcy publiczność jest dodatkowo rozgrzewana. Z sali płyną okrzyki: "Tu jest Polska!". Między ludźmi krążą kamerzyści organizatorów i Telewizji Republika. Gestami zachęcają, by krzyczeć głośniej i energiczniej machać flagami. Te ujęcia później trafią do mediów społecznościowych PiS jako dowód gorącego poparcia.

Przemysław Czarnek pojawia się w końcu wśród oklasków. Ustawia się na tle polityków i działaczy PiS: lokalnej posłanki Iwony Arent, młodego posła z Elbląga Andrzeja Śliwki (wiele osób robi sobie z nimi selfie), Tobiasza Bocheńskiego, a także Jacka Sasina, byłego wicepremiera.

Na środku stoi jednak najważniejszy element scenografii - brązowy kuchenny stół. To kluczowy rekwizyt. Czarnek przez blisko pół godziny opowiada, że przy takim stole zasiada polska rodzina i przy kolacji rozmawia o rachunkach za - jak mówił - najdroższą w Europie energię, o drogim paliwie do samochodu, którym trzeba zawieźć dzieci do szkoły i dojechać do pracy. Grzmi: - Tymczasem rząd Koalicji Obywatelskiej nic nie robi, żeby ulżyć Polakom.

Na stacji w Iławie w dniu wiecu diesel kosztował 7,75 zł za litr, a benzyna 6,48. Dlatego "przyszły premier" sprytnie wraca do słów Tuska o tanim paliwie.

- On tłumaczył: "gdybym był premierem, jedna decyzja i benzyna będzie po 5,19". No to dawaj ją! Dawaj ją na stację do Iławy, tu i teraz! Kłamco podły! - wrzeszczy Czarnek i wali pięścią w stół tak mocno, że aż dzwonią metalowe okucia.

Według Przemysława Czarnka Polacy biednieją, albo muszą pracować coraz ciężej, by utrzymać ten sam poziom życia. Firmy mają przestoje, bo brakuje zamówień, a gospodarka - jak przekonuje - wyraźnie zwalnia. Rząd nie daje pieniędzy samorządom.

Gdy prowadzący spotkanie oddają głos publiczności, nikt nie próbuje skonfrontować tej narracji z wydarzeniami z czasu rządów PiS: inflacją sięgającą kilkunastu procent, drożyzną, czy wprowadzeniem Polskiego Ładu, który wywołał chaos podatkowy i zwiększył obciążenia części małych firm.

Mikrofon trafia do mieszkańca podiławskiego Jamielnika. Mężczyzna w czarnym swetrze nieśmiało pyta, jaki plan ma Czarnek, skoro "brukselski lewiatan pożera Polskę". Twarz polityka promienieje. Takie pytanie to jak miód na serce, więc z chęcią udziela wykładu. Tak jak lubi, jednym tchem. Opowiada, że przecież Polacy są w tym miejscu od tysiąca lat, nasi dziadowie ginęli w wojnach broniąc Europy, więc teraz żaden unijny biurokrata "nie ma prawa urządzać życia mieszkańcom Jamielnika i reszcie Polaków".

Każdy taki popis sala nagradza oklaskami, jak toreadora, który właśnie wykonał efektowny unik przed bykiem.

Czarnek punktuje przeciwników, robi to po nazwisku, a w język się nie gryzie: minister Barbarę Nowacką nazywa "bezwstydną kłamczuchą", Donalda Tuska – "sługą i kapciowym Angeli Merkel", a marszałka Sejmu Włodzimierza Czarzastego opisuje jako "towarzysza komucha", który blokuje projekt ustawy obniżającej VAT i akcyzy na paliwo.

Po spotkaniu rozmawiam z Tomaszem, 50-latkiem, który przyjechał z Brodnicy. Zwierza się, że ponad dwadzieścia lat głosował na PiS. Tylko raz było inaczej – w wyborach w 2023 roku nie mógł już ich ścierpieć. Wtedy oddał głos na nowe ugrupowanie Polska Jest Jedna, zarejestrowane przez Rafała Piecha, prezydenta Siemianowic Śląskich.

- Nie wyszło. Dlatego przyjechałem zobaczyć Czarnka na żywo. Czy da radę zmienić PiS? Jeśli będzie tak ostry jak dziś, to może wyciągnąć nawet do 35 procent w kolejnych wyborach - ocenia. Pytam, czy wróci do głosowania na partię Kaczyńskiego. Rozmówca chwilę milczy, wreszcie pada odpowiedź: - Jestem dziś bliżej takiej decyzji niż jeszcze kilka miesięcy temu.

Po dwóch godzinach na trybunach w Iławie biało-czerwone flagi powoli opadają. Liderzy PiS kończą sesje selfie z sympatykami. Za chwilę najważniejsi politycy - razem z "premierem" wsiądą do czarnych busów Mercedesa i odjadą. Na dworcu PKP Iława Główna spotykam tylko jednego posła PiS.

Pytam o show Przemysława Czarnka. Odpowiada krótko, że "raczej daje radę". W jego słowach słychać nutę niepokoju, bo zastanawia się, czy brutalny styl bardziej zmobilizuje wyborców, czy raczej skłóci prawicę.

Tomasz Molga, dziennikarz Wirtualnej Polski