Trwa ładowanie...
d2bpmp8

Współpraca kraju i emigracji w USA: wiedza zamiast stereotypów

Mimo już dziesięcioletniej z okładem praktyki w stosunkach między krajem a Polakami za granicą, mimo powołania rozmaitych instytucji -­ ze "Wspólnotą Polską" na czele -­ do "zajmowania się" nami, ciągle dzieli nas morze niejasności i nieporozumień, pisze w obszernym artykule programowym nowojorski Nowy Dziennik.

Share
d2bpmp8

Wynikają one z dwóch zasadniczo powodów. Po pierwsze -­ tradycji PRL-­owskiego podejścia do tej sprawy. Nawet jeśli dzisiejsi politycy odpowiedzialni za te kontakty nie mieli z władzami PRL nic wspólnego, odziedziczyli pewien standardowy sposób myślenia, że Polonii (zwłaszcza amerykańskiej, jako największej na zachodzie) należy zapewnić folklorystyczne wzruszenia, wzbudzające nostalgię za "starym krajem". Nostalgia i patriotyzm Polaków, nawet jeśli antykomunistycznie nastawionych, zapewniał krajowi napływ dolarów i pomoc zorganizowanej Polonii.

Po drugie, po 1989r. ludzie z urzędu zajmujący się Polonią, którzy chcą odrobić wieloletnie zaniedbania, traktują tę na Wschodzie i tę na Zachodzie jako jedną grupę Polaków za granicą. Ów drugi dogmat ­- "Polonia za granicą jest jedna" ­- zakorzenił się w świadomości ludzi z kraju. Tymczasem o ile pierwsza (zasadniczo biorąc) potrzebuje pomocy z kraju, o tyle druga oczekuje partnerskich stosunków. Trudno się wypowiadać w Nowym Jorku za Polonię na Wschodzie, ale odnosi się wrażenie, iż obie grupy Polska traktuje z wyższością i protekcjonalnie.

Polonia amerykańska nigdy nie oczekiwała od kraju pomocy; przeciwnie -­ nastawiona była na niesienie pomocy. Oczekuje się od kraju raczej przyłączenia się do podejmowanych już działań, istniejących już instytucji, właśnie więc ­- partnerskiej współpracy. Jeśli zatem Polska chce (a powinna chcieć) zaistnieć na Zachodzie (czyli przede wszystkim w USA) jako państwo nowoczesne, demokratyczne i traktowane na równi z krajami takimi jak Francja, Niemcy, Włochy, itp., powinna się "przedstawić" ­ pokazać od jak najlepszej strony. Nie może na razie jakością swoich produktów (świetnymi samochodami, doskonałymi komputerami, rozchwytywanymi meblami), może zaś ­- jako kraj kultury, nauki, wspaniałej historii.

Trzy zatem są dzisiaj główne cele współdziałania kraju i emigracji w Ameryce. Po pierwsze ­- promocja polskiej kultury przy pomocy ośrodka kultury polskiej. Taki od dawna oczekiwany instytut powstał już. Nadzieje z nim związane są duże.

d2bpmp8

Po drugie -­ promocja Polski jako atrakcyjnego miejsca turystycznego, dokąd jechałoby się na wakacje w taki sam sposób, jak do państw zachodniej Europy. Utrwaliłoby się w ten sposób w świadomości Amerykanów wizerunek Polski, jako normalnego, ciekawego, zachodniego kraju, nie zaś jakiejś prowincji "gdzieś na Wschodzie", ale dokładnie nie wiadomo gdzie i lepiej się tam nie pojawiać.

Po trzecie -­ wspieranie polonijnych wysiłków w tworzeniu fundowanych katedr języka, literatury i historii Polski. Fundowanych, czyli niezależnych od aktualnej polityki (w tym finansowej) danej uczelni. Na razie mamy trzy takie katedry -­ na Harwardzie, na Uniwersytecie Środkowego Connecticut i na Uniwersytecie Stanu Wirginia. Powinno ich być jednak więcej. Obecnie trwają starania o utworzenie podobnej katedry na Uniwersytecie Columbia. Polska może bardzo przyczynić się do zgromadzenia odpowiednich funduszy. Dobrze prowadzona nauka o Polsce zaowocuje korzystnie za kilkanaście lat.

Są to kierunki działania, których Polonia amerykańska sama z rożnych względów nie podejmie. Współpraca z krajem może być korzystna dla obu stron.

Wpierw w kraju musi się zmienić styl myślenia o Polonii, stereotypy trzeba zastąpić rzetelną znajomością przedmiotu. (ck/pr)

d2bpmp8

Podziel się opinią

Share
d2bpmp8
d2bpmp8
Więcej tematów