historia (strona 86 z 150)

Wojska brytyjskie, z udziałem polskiej Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, pod dowództwem generała Stanisława Kopańskiego, zdobyły Tobruk w Libii.

Urodził się Alan Turing, angielski matematyk i kryptolog, jeden z twórców informatyki. Zaprojektował jeden z pierwszych elektronicznych, programowanych komputerów. Był też pomysłodawcą tzw. testu Turinga - eksperymentu będącego próbą formalnego zdefiniowania sztucznej inteligencji. Autor pracy "O liczbach obliczalnych", w której opisał abstrakcyjną maszynę, będącą w stanie wykonywać algorytmy - zaprogramowane matematyczne operacje. Zmarł 7 czerwca 1954 r.

Rozpoczęto budowę miasta Nowa Huta.

Funkcjonariusze NKWD zamordowali w Łucku ponad 2 tysiące Polaków i Ukraińców przetrzymywanych w miejscowym więzieniu.

Francja skapitulowała przed III Rzeszą. Marszałek Petain podpisał zawieszenie broni.

Hitlerowskie Niemcy zaatakowały Związek Radziecki, przekraczając linię graniczną ustaloną w pakcie Ribbentrop - Mołotow. Realizacja planu "Barbarossa" była największą operacją sił lądowych w historii, wzięło w niej udział prawie 4 miliony żołnierzy, w pierwszych tygodniach wojny wojska niemieckie odniosły znaczne sukcesy militarne na froncie wschodnim.

Liga Narodów powierzyła Polsce lądową obronę Wolnego Miasta Gdańska, przyznała prawo stacjonowania polskim okrętom wojennym w porcie gdańskim oraz miejsce na skład amunicji na Westerplatte. Koleje gdańskie przeszły pod zarząd Polskich Kolei Państwowych.

Żona mordercy, kochanka bezpieki

Straszliwa epidemia dżumy, która zabiła w połowie XIV w. miliony Europejczyków, pozostawiła po sobie dużo zdrowsze społeczeństwo. Ujawniły to szkielety średniowiecznych Londyńczyków.

Czterystu polskich husarzy i pancernych stanęło na drodze liczącej 40 tysięcy ludzi armii Tatarów. We wsi Hodów zbudowali prowizoryczne barykady. Za plecami mieli staw, dzięki temu nie zostali otoczeni. 11 czerwca 1694 r., po trwającym 5-6 godzin ataku, Tatarzy ponieśli dotkliwe straty, przerwali szturm i wycofali się. Zrezygnowali też z dalszego najazdu na Rzeczpospolitą - pisze dr Radosław Sikora w artykule dla WP.PL.

W nocy z 20 na 21 czerwca niemieccy okupanci, w ramach akcji AB, w Palmirach pod Warszawą rozstrzelali co najmniej 358 więźniów Pawiaka, w tym 82 kobiety. Wśród zamordowanych było wielu wybitnych działaczy społecznych i politycznych, między innymi: Mieczysław Niedziałkowski, Maciej Rataj, Stanisław Piasecki, Janusz Kusociński. Była to największa masowa egzekucja, jakiej Niemcy dokonali w Palmirach koło Warszawy. Masowych mordów, gestapo dokonywało tam od grudnia 1939 roku do lipca 1941 roku. W ponad dwudziestu potajemnych egzekucjach rozstrzeliwano więźniów przywożonych z Pawiaka i innych więzień warszawskich, łącznie około 1700 osób narodowości polskiej i żydowskiej.

Urodził się Aleksander Fredro, komediopisarz, pamiętnikarz, poeta, uczestnik wojen napoleońskich w latach 1812 -1814. Autor głośnych komedii epoki Romantyzmu - "Zemsty", "Ślubów panieńskich", "Pana Jowialskiego", a także wierszy: "Osiołkowi w żłoby dano", "Małpa w kąpieli", "Paweł i Gaweł" i wspomnień "Trzy po trzy". Zmarł 15 lipca 1876 r.

Urodził się Zygmunt III Waza, król Polski (1587-1632) i Szwecji (1592-1599, jako Sigismund), tytularny król Szwecji 1599-1632 z dynastii Wazów. Starszy z dwóch synów króla szwedzkiego Jana III Wazy i jedyny z jego małżeństwa z królewną polską Katarzyną Jagiellonką. Za jego panowania stolica została przeniesiona z Krakowa do Warszawy. Zmarł 30 kwietnia 1632 roku.

Gdy ruski książę Wołodar wkroczył na ziemie polskie, Piotr Włostowic, w porozumieniu z Bolesławem Krzywoustym, upozorował bunt, aby zyskać przyjaźń najeźdźcy. Wykorzystał zaufanie Wołodara, schwytał go i uwięził w czasie wspólnego polowania. W ramach pokuty za ten podstęp, musiał wybudować 70 kościołów.

Na Pawiaku zmarł zakatowany przez Niemców Jan Piekałkiewicz, Delegat Rządu RP na Kraj. Ekonomista, polityk, działacz ruchu ludowego - Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast", Stronnictwo Ludowe, Delegat Rządu na Kraj od 5 sierpnia 1942 roku. Urodził się 19 września 1892 roku w Kursku.

Królem Polski został wybrany Michał Korybut Wiśniowiecki, który nie posiadał talentu politycznego i nie był przygotowany do rządzenia państwem. Praktycznie władzę sprawował Andrzej Olszowski, podkanclerzy koronny. W 1672 roku w Buczaczu Wiśniowiecki zawarł upokarzający dla Rzeczypospolitej traktat z Turcją.

Urodził się Blaise Pascal, francuski filozof, matematyk, fizyk i publicysta, uważany powszechnie za następcę Kartezjusza. Był obrońcą jansenizmu i idei świętego Augustyna, krytykiem moralności jezuickiej. Jako naukowiec badał zjawiska dotyczące ciśnienia atmosferycznego i hydrostatyki. Był współtwórcą rachunku prawdopodobieństwa, twórcą zasady indukcji matematycznej. Zmarł 19 sierpnia 1662 roku.

Gdy tylko ziemie polskie opuściły wojska hitlerowskie, nowa, komunistyczna władza przejęła budynki i zaplecze wykorzystywane przez okupantów - między innymi więzienia i areszty. Powołany aparat bezpieczeństwa przy pomocy radzieckiego NKWD i Smiersza zaczął masowe aresztowania ludzi związanych z Polskim Państwem Podziemnym. W krótkim czasie cele wypełniły się więźniami. Zdarzały się nawet przypadki, gdy te same pomieszczenia aresztanci znali jeszcze z czasów poprzedniego okupanta. Najbardziej spektakularnymi akcjami podziemia antykomunistycznego w Polsce było uwalnianie uwięzionych konspiratorów.

Z Polski uciekł potajemnie Henryk Walezy, pierwszy król elekcyjny, by objąć wakujący po śmierci brata Karola IX tron francuski.

W bitwie pod Waterloo cesarz Napoleon Bonaparte poniósł klęskę, walcząc przeciwko połączonym armiom Anglii i Prus.

W Moskwie rozpoczął się proces szesnastu przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, podstępnie zwabionych przez NKWD na rzekome rozmowy o przyszłości Polski, a następnie aresztowanych i przewiezionych do ZSRR.

W odpowiedzi na zabójstwo Bronisława Pierackiego, ministra spraw wewnętrznych, prezydent Ignacy Mościcki wydał dekret o utworzeniu w Berezie Kartuskiej obozu izolacji dla "osób zagrażających bezpieczeństwu i porządkowi publicznemu".

Zmarł Bolesław Chrobry, pierwszy koronowany król Polski. Był sojusznikiem cesarza Ottona III. W 1018 roku zdobył Kijów, a następnie osadził na ruskim tronie swojego zięcia Światopełka I. W 1019 roku przyłączył do swojego państwa Grody Czerwieńskie. Urodził się w 966 lub 967 roku.

Zmarł król Jan III Sobieski, zwycięzca armii tureckiej w bitwach pod Wiedniem i Chocimiem. Król Polski od 1674 roku, hetman wielki koronny od 1668 roku, mecenas kultury, fundator kościołów. Jego śmierć zakończyła okres potęgi politycznej państwa polskiego. Przez Turków zwany "Lwem Lechistanu", a przez chrześcijan - "Obrońcą Wiary". Urodził się 17 sierpnia 1629 roku.

70 lat temu, 16 czerwca 1944 roku, w Bohdanach na Nowogródczyźnie swą ostatnią walkę stoczył jeden z najsłynniejszych dowódców partyzanckich - cichociemny por. Jan Piwnik "Ponury". Idąc na czele batalionu atakującego umocnioną niemiecką strażnicę graniczną, otrzymał śmiertelny postrzał w brzuch. Konając na rękach podkomendnego, w ostatnich słowach podkreślił, że umiera jak Polak. Także całe jego życie było przykładem, co oznacza bycie Polakiem - pisze Wojciech Königsberg w artykule dla WP.PL.