Ministerstwo Sprawiedliwości chce podniesienia granicy wieku małoletniej ofiary przestępstwa seksualnego

Piebiak brał w poniedziałek udział w 13. ogólnopolskiej konferencji "Pomoc dzieciom, ofiarom przestępstw". Dwudniowe wydarzenie, organizowane przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę (FDDS) we współpracy z Ministerstwem Sprawiedliwości i warszawskim ratuszem zgromadziło kilkuset specjalistów, teoretyków i praktyków m.in.: sędziów, prokuratorów, kuratorów, pedagogów, pracowników socjalnych, policjantów, psychologów i pracowników organizacji pozarządowych, zajmujących się pomocą dzieciom.

- Jeżeli chodzi o ścisłą ochronę dzieci jako ofiar przestępstw, to w obszarze prawa karnego jest już niewiele do zrobienia, ale jest jeden projekt, nad którym pracujemy. On dotyczy czynności seksualnych z udziałem - dzisiaj mamy osoby do 15. roku życia - chcemy podnieść tę granicę do 16. roku życia - powiedział w poniedziałek Piebiak.

Jak poinformował, trwają też prace nad regulacjami dotyczącymi rozwodów. Mają one iść w kierunku "zmuszenia rozwodzących się małżonków, by dogadywali się co do dalszych losów dzieci, co do sposobu sprawowania nad nim opieki". - Jeżeli się nie będą dogadywać, będzie im dużo trudniej uzyskać rozwód - zapowiedział Piebiak. - Ta konferencja też nam pozwoli na podjęcie dalszych decyzji - dodał.

Resort planuje ponadto zmiany dotyczące alimentów. - Chcemy znacząco przyspieszyć postępowanie alimentacyjne, wprowadzić pewne tabele, które nie będą bezwzględnie wiążące, ale pozwolą sądowi w sposób uproszczony orzekać o alimentach - zapowiedział wiceminister.

Podczas konferencji odbędzie się ok. 30 sesji z udziałem polskich i zagranicznych ekspertów. Ich tematy to m.in. przyjazne przesłuchiwania dzieci, problemy związane z ujawnieniem i rozpoznaniem przestępstw seksualnych, przestępstwa internetowe, dalekosiężne konsekwencje krzywdzenia dzieci, metodyka pomocy dzieciom doznającym przemocy i ich rodzinom, wykorzystywanie seksualne dzieci przez duchownych czy problem przemocy w rodzinach uchodźców.

Jak co roku podczas konferencji wręczono certyfikaty dla przyjaznych pokojów przesłuchań, które FDDS we współpracy z ministerstwem sprawiedliwości przyznaje od dziewięciu lat. W tym roku trafiły one do 14 sądów rejonowych w: Bolesławcu, Sosnowcu, Nowym Mieście, Kluczborku, Wałbrzychu, Częstochowie, Pruszkowie, Olecku, Kolbuszowej, Kraśniku, Biłgoraju, Gorlicach, Nowym Sączu i Koninie.

Piebiak powiedział PAP, że obecnie jest 126 pokoi, które spełniają standard przyjaznego miejsca przesłuchań - na ponad 300 sądów rejonowych i ponad czterdzieści okręgowych. Jak podkreślił wiceminister, od strony technicznej pokoje te nie odbiegają niczym od światowych standardów, w tym prezentowanych na konferencji islandzkich rozwiązań.

- Co nie znaczy, że niczego nie trzeba poprawiać - na pewno trzeba doprowadzić do tego, by pokoje były wszędzie, by umiejętności przesłuchiwania dzieci przez prokuratorów i sędziów stały na najwyższym możliwym poziomie - powiedział Piebiak.

Rzecznik Praw Obywatelskich, Adam Bodnar wskazywał podczas konferencji na potrzebę zmian legislacyjnych m.in. w obszarze wydłużenia terminów przedawnienia karalności przestępstw na tle seksualnym, szczególnie wobec dzieci. Uzasadniał, że spotyka się z przypadkami, gdy ofiara dopiero po kilkudziesięciu latach jest w stanie mówić o przestępstwie i dojrzewa na tyle, by chcieć ścigać sprawcę.

RPO zwracał też uwagę, że z praktyki jego urzędu wynika, iż "bardzo często ofiarami przemocy" padają dzieci nie w środowisku domowym czy szkolnym, ale w ośrodkach zamkniętych, jak poprawczaki czy szpitale psychiatryczne. - Niestety w tych ośrodkach dochodzi do przemocy, dochodzi do sytuacji nieludzkiego lub poniżającego traktowania - powiedział.

Bodnar mówił też, że potrzeba "aktywnego wsparcia ze strony państwa" dla wszystkich organizacji pozarządowych, które mają siłę, energię i mają moc", by zajmować się dziećmi jako ofiarami przestępstw.

Prezeska FDDS, Monika Sajkowska podkreśliła w rozmowie z PAP, że Fundacja stara się, żeby sesje i wystąpienia na konferencji dotyczyły bardzo różnych aspektów krzywdzenia dzieci. Aktualnie Fundacja dąży do utworzenia w Polsce specjalistycznych centrów pomocy dzieciom krzywdzonym - pierwsze dwa mają powstać za parę miesięcy w Warszawie i Starogardzie Gdańskim. Stąd wykład inauguracyjny - na temat modelu ochrony praw dziecka w Islandii, który wygłosił dyrektor rządowej Agencji Służb Ochrony Dzieci w Islandii, Bragi Gudbrandsson.

- Realizowany w Islandii projekt Child Advocacy Centre to jest właśnie model placówki, gdzie pod jednym dachem dzieje się wszystko - rozpoznany jest dany przypadek, dziecko jest przesłuchiwane, dziecko i jego rodzina dostają wsparcie: medyczne, socjalne, terapeutyczne - powiedziała Sajkowska.