Jak zaznaczył Bartoszewski, ogólnie rzecz biorąc w państwach przechodzących transformację istnieje silniejsze zagrożenie ze strony potencjału nacjonalistycznego.
Bartoszewski wskazał, iż po stuleciach trudnych stosunków polsko- niemieckich wspólna granica obu państw stała się w zjednoczonej Europie mostem. Wezwał jednocześnie, by traktować proces pojednania jako "ciągłe wyzwanie".
Jak podkreślił, obrazom wroga należy przeciwdziałać poprzez "spotykanie i kształcenie". Dawny wróg, który otrzymuje twarz, nie jest już odczuwany jako zagrożenie - zaznaczył, dodając, iż jeśli szuka się kozła ofiarnego, rolę tę często musi pełnić sąsiad, nawet gdy jest kulturowo i etnicznie blisko spokrewniony.
Obrazy wroga mówca zdefiniował jako "pozbawione twarzy upiory, żywione resentymentami i nienawiścią" i nie będące bynajmniej wyłącznie produktem struktur totalitarnych. Tym, co czyni je tak niebezpiecznymi, jest ich wysoki "potencjał zaraźliwości" - zaznaczył Bartoszewski.
Konferencja "Obrazy wroga w Europie" została zorganizowana w austriackim parlamencie.
