Eksperci biją na alarm. Co z bałtyckim dorszem?
Nowe badania potwierdzają, że dorsz bałtycki staje się coraz mniejszy. Naukowcy wskazują na trwałe zmiany genetyczne spowodowane nadmiernymi połowami i selekcją kierunkową.
Co z bałtyckim dorszem?
Co musisz wiedzieć?
- Naukowcy z Niemiec, Norwegii i Danii przeanalizowali DNA 152 dorszy z lat 1996–2019, wykazując trwałe zmiany genetyczne w populacji.
- Komercyjne połowy dorsza bałtyckiego są zakazane w krajach Unii Europejskiej od 2019 r. z powodu drastycznego spadku liczebności ryb.
- Zjawisko selekcji kierunkowej sprawia, że w Bałtyku przeważają mniejsze dorsze, które szybciej dojrzewają, ale są bardziej narażone na zagrożenia.
Pierwsze wyniki badań opublikowanych w czasopiśmie "Science Advances”, opisanych przez "Wprost", pokazują, że dorsz bałtycki ulega trwałym zmianom genetycznym. Zespół badaczy z Niemiec, Norwegii i Danii dowiódł, że nadmierne połowy prowadzą do nieodwracalnych konsekwencji dla całej populacji.
– Po raz pierwszy w przypadku gatunku w pełni morskiego dostarczyliśmy dowodów na ewolucyjne zmiany w genomach ryb poddanych intensywnej eksploatacji, co doprowadziło populację na skraj załamania – podkreśliła Young Han z ośrodka GEOMAR w Kilonii, główna autorka badań.
Jak selekcja kierunkowa wpływa na dorsza bałtyckiego?
Analiza próbek DNA dorszy złowionych między Bornholmem, południową Szwecją i polskim wybrzeżem wykazała, że ryby rosnące szybko i osiągające duże rozmiary praktycznie zniknęły.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Polak przemówił z kosmosu. Pokazał, jaki ma widok z okna
Przeważają osobniki, które dojrzewają szybciej, ale są mniejsze. Badania wykazały, że zjawisko tak zwanej selekcji kierunkowej dotknęło geny odpowiadające za tempo wzrostu.
Mniejsze ryby dojrzewają wcześniej, ale produkują mniej potomstwa i są bardziej narażone na zagrożenia środowiskowe i drapieżniki. Może to prowadzić do dalszego osłabienia populacji.
Czy działalność człowieka nieodwracalnie zmieniła populację dorsza?
Dorsz, niegdyś symbol potęgi Bałtyku, osiągał nawet metr długości i ważył do 40 kg. Obecnie przeciętny dorsz mieści się na jednym talerzu. Komercyjne połowy zostały zakazane w krajach UE od 2019 r.
Profesor Rick Stafford z Uniwersytetu Bournemouth wskazał także, że wyniki badań stanowią jedno z najbardziej przekonujących dowodów na to, jak silny wpływ na ewolucję gatunków może mieć działalność człowieka, zwłaszcza w kontekście rybołówstwa.
Przeczytaj także: Efekt choroby Zalewu Wiślanego? Rybacy i restauratorzy już się boją
Jakie są konsekwencje zmian genetycznych dorsza bałtyckiego?
Zmiany genetyczne w populacji dorsza mogą prowadzić do dalszego osłabienia gatunku. Mniejsze ryby produkują mniej potomstwa i są bardziej podatne na zagrożenia środowiskowe. Naukowcy ostrzegają, że te procesy mogą być nieodwracalne, jeśli nie zostaną podjęte odpowiednie działania ochronne.
Źródło: Wprost
