WAŻNE
TERAZ

Faktura za remont w Izraelu. Znaleźli ją w biurze prezesa Zondy

Zmarł Szymon Wiesenthal

Szymon Wiesenthal, słynny żydowski
tropiciel nazistów, zmarł w Wiedniu w wieku 96 lat -
poinformowało centrum jego imienia w Los Angeles.

Obraz
Źródło zdjęć: © PAP/EPA
Obraz

Wiesenthal zmarł we śnie w swym domu w Wiedniu - powiedział założyciel Centrum Szymona Wiesenthala w Los Angeles rabin Marvin Hier.

Szymon Wiesenthal urodził się 31 grudnia 1908 r. w Buczaczu niedaleko Lwowa. Po ukończeniu Politechniki w Pradze Wiesenthal pracował jako architekt we Lwowie, gdzie w 1936 r. poślubił Cylę Mueller. Po wkroczeniu Armii Czerwonej na ziemie polskie w 1939 r. został aresztowany przez NKWD. Przekupując jednego z komisarzy uratował siebie, żonę i matkę przed wywiezieniem na Syberię.

W czasie II wojny światowej, zanim trafił do obozu koncentracyjnego Mauthausen w Austrii, był więziony m.in. przez Ukraińców na Brygidkach we Lwowie oraz w obozie koncentracyjnym Janowska i obozie zagłady w Bełżcu.

Tropieniem zbrodniarzy zajął się tuż po wyzwoleniu przez Amerykanów 5 maja 1945 r. obozu koncentracyjnego Mauthausen, w którym przebywał. W trakcie drugiej wojny światowej naziści zabili 89 członków jego rodziny.

1946 r. przyszła na świat jego córka Paulina. W 1947 r. Wiesenthal założył w austriackim Linzu Centrum Dokumentacji Żydowskiej. Natomiast w 1961 r. w Wiedniu powołał ośrodek zajmujący się zbieraniem dokumentów dotyczących zbrodni wojennych. Wielokrotnie pytany, dlaczego zajął się ściganiem zbrodniarzy, odpowiadał: "Chcę pokazać ludziom, że naziści nie mogli zabić milionów osób bez konsekwencji".

W 1977 r. w Los Angeles powołano Centrum Szymona Wiesenthala, na którego czele stojąc doprowadził do wykrycia kryjówki w Argentynie jednego z największych nazistowskich zbrodniarzy Adolfa Eichmanna. Oprócz tego przed oblicze Temidy trafiło 1100 hitlerowców odpowiedzialnych za mordowanie więźniów w obozach koncentracyjnych.

Ponadto Centrum Wiesenthala prowadzi szeroko zakrojoną działalność na rzecz ochrony praw człowieka. Centrum poinformowało opinię publiczną m.in. o śmiertelnych eksperymentach chemicznych na ludziach w ramach programu rozwoju broni masowego rażenia, jakie prowadziła do 2002 r. Korea Północna.

Z inicjatywy Centrum zorganizowano akcję "Ostatnia szansa". Działający w Austrii, Chorwacji, Estonii, na Litwie i Łotwie, w Rumunii i na Węgrzech program miał na celu pomoc w odnalezieniu zbrodniarzy wojennych. W jego ramach uruchomiono specjalne infolinie zbierające informacje o osobach kolaborujących z Niemcami lub biorących udział w pogromach Żydów. Za przekazywane informacje wyznaczono nagrodę 10 tys. euro.

Pomysł ten nie spotkał się z aprobatą opinii publicznej i wywołał wiele kontrowersji nie tylko w Polsce. Uruchomienie infolinii skrytykowali m.in. Władysław Bartoszewski oraz abp Józef Życiński. Szymon Wiesenthal 56-letnią misję tropienia nazistów zakończył mając 94 lata. Udało mi się znaleźć tych morderców, których ścigałem. Wszystkich przeżyłem. Ci, których nie szukałem, są zbyt starzy i chorzy, aby można ich było legalnie skazać - powiedział dla austriackiego czasopisma "Format" w 2003 r.

Wraz z żoną Cylą do jej śmierci w 2003 r. mieszkał w nowoczesnym apartamencie w Wiedniu. Wieczory spędzał odpowiadając na listy, czytając książki i dokumenty, kolekcjonując znaczki.

Szymon Wiesenthal był nazywany słusznie sumieniem holocaustu - wytropił setki hitlerowskich zbrodniarzy w imię sprawiedliwości, a nie zemsty - powiedział PAP we wtorek współprzewodniczący Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów Stanisław Krajewski. Według niego, Wiesenthal - działając jako osoba prywatna - zrobił więcej dla ścigania zbrodniarzy wojennych niż specjalnie powołane do tego instytucje.

Źródło artykułu:
Wybrane dla Ciebie
Pierwszy raz od wojny w Iraku, USA mają trzy lotniskowce na Bliskim Wschodzie
Pierwszy raz od wojny w Iraku, USA mają trzy lotniskowce na Bliskim Wschodzie
Tusk zakpił z Rosji. Jest odpowiedź Kremla
Tusk zakpił z Rosji. Jest odpowiedź Kremla
Amerykańskie samoloty wleciały w hiszpańską przestrzeń powietrzną? Nieoficjalne informacje
Amerykańskie samoloty wleciały w hiszpańską przestrzeń powietrzną? Nieoficjalne informacje
Sąd zdecydował ws. Cimoszewicza. W tle potrącenie rowerzystki
Sąd zdecydował ws. Cimoszewicza. W tle potrącenie rowerzystki
PiS odpowiada Mentzenowi. "Sławek, dokończyliśmy"
PiS odpowiada Mentzenowi. "Sławek, dokończyliśmy"
Ambasador USA odpowiada Tuskowi. W tle lojalność państw NATO
Ambasador USA odpowiada Tuskowi. W tle lojalność państw NATO
Mocne słowa republikanina. "Dlaczego, do cholery, zdejmujemy sankcje?"
Mocne słowa republikanina. "Dlaczego, do cholery, zdejmujemy sankcje?"
Cenckiewicz wymieniony. Gen. Polko zabiera głos
Cenckiewicz wymieniony. Gen. Polko zabiera głos
Przesuwają się czynności z zatrzymanym. Wiemy, dlaczego
Przesuwają się czynności z zatrzymanym. Wiemy, dlaczego
Zastępca komendanta spowodował wypadek. Nowe informacje
Zastępca komendanta spowodował wypadek. Nowe informacje
Wyciek z Pentagonu. USA rozważają kary dla sojuszników z NATO
Wyciek z Pentagonu. USA rozważają kary dla sojuszników z NATO
Sosnowiec żegna Łukasza Litewkę. Kolejki do księgi kondolencyjnej
Sosnowiec żegna Łukasza Litewkę. Kolejki do księgi kondolencyjnej