Będzie umowa o Grenlandii? Trump udostępnił propozycję komentatora

• Trump udostępnił propozycję Marca Thiessena dotyczącą nowego układu USA-Dania o obronności i surowcach Grenlandii.
• Pomysł zakłada brak chińskiej i rosyjskiej obecności, rozszerzenie amerykańskich baz oraz podział zysków z wydobycia surowców z mieszkańcami wyspy.
• Od 1951 roku funkcjonuje umowa obronna USA-Dania, na postawie której utrzymywana jest baza Pituffik, w której stacjonuje około 200 amerykańskich żołnierzy.

We wtorek 20 stycznia prezydent USA Donald Trump udostępnił na platformie Truth Social wpis konserwatywnego publicysty Marca Thiessena. Autor, związany m.in. z The Washington Post, ocenił, że istnieje proste wyjście ze sporu o Grenlandię, które utrzymałoby wyspę pod kontrolą Danii.

Thiessen proponuje nowy traktat wojskowy i układ o pozyskiwaniu zasobów. Podczas wystąpienia w programie Fox News mówił o rozszerzeniu amerykańskiej infrastruktury w Grenlandii, w tym o budowie nowych baz, oraz o wydobyciu minerałów, z czego część zysków trafiałaby do mieszkańców Grenlandii.

- Wyjście z tego jest bardzo proste. Przychodzisz, negocjujesz z Duńczykami nowy traktat wojskowy, który pozwala nam robić wszystko, co chcemy, budować dowolne bazy, postawić Złotą Kopułę. Otrzymujesz umowę na wydobycie minerałów podobną do tej, którą mamy z Ukrainą, gdzie dzielimy się zyskami z mieszkańcami Grenlandii. I masz umowę, że nie będzie chińskiej ani rosyjskiej obecności - mówił publicysta.

Thiessen sugerował, że dzięki takiemu rozwiązaniu USA mogłyby korzystać z zysków ze swojej obecności na Grenlandii, bez ponoszenia kosztów, których spodziewają się mieszkańcy. - A potem dajesz im suwerenność, pozwalasz wywieszać ich flagę, a oni mogą płacić za powszechną opiekę zdrowotną i studia. Za wszystko, co dobre dla 57 tysięcy mieszkańców Grenlandii – dodał podczas wystąpienia.

Trump zamieścił wypowiedź bez komentarza, lecz w przeszłości wielokrotnie chwalił wypowiedzi Thiessena. Publicysta jest synem byłej kurierki Armii Krajowej i byłego autora przemówień George'a W. Busha. Był też jednym z pomysłodawców umowy surowcowej z Ukrainą, wykorzystując sprawę jako argument za dalszym wspieraniem Kijowa przez Trumpa.

USA i Danię od 1951 roku łączy umowa o obronie Grenlandii, która daje Stanom Zjednoczonym szerokie prawa ustanawiania baz wojskowych na wyspie. Według duńskiego rządu w szczytowym okresie zimnej wojny USA posiadały tam 17 obiektów wojskowych i 10 tys. żołnierzy, lecz obecnie amerykańska obecność ogranicza się do jednej bazy Sił Kosmicznych Pituffik, gdzie stacjonuje około 200 żołnierzy. Kopenhaga od dawna wyraża otwartość na zwiększenie amerykańskiej obecności wojskowej na Grenlandii.