Tankowanie będzie droższe. Wszystko przez ETS2

System ETS2, który ma wejść w życie w 2027 r., może znacząco wpłynąć na koszty życia. Przy cenie 55 euro za tonę CO2, przeciętne tankowanie może być droższe o 30 zł. To efekt rozszerzenia systemu handlu emisjami na transport i budynki, co obejmie także gospodarstwa domowe.

Według raportu organizacji T&E, nowe opłaty mogą przynieść Unii Europejskiej 300 mld euro w ciągu pierwszych pięciu lat. Polska może zyskać 30 mld euro, z czego 6,5 mld euro pochodzić będzie z zamożniejszych państw członkowskich. Jednak dla mniej zamożnych gospodarstw domowych nowe opłaty mogą być dużym obciążeniem.

T&E sugeruje, że połowa wpływów z ETS2 powinna wrócić do gospodarstw domowych, aby złagodzić skutki wzrostu cen. Reszta środków mogłaby zostać przeznaczona na inwestycje zmniejszające emisje, takie jak rozwój transportu publicznego czy dostępnych cenowo aut elektrycznych.

Nowe przepisy nie ograniczą się jedynie do paliw samochodowych. Przewiduje się, że ceny węgla kamiennego, gazu ziemnego i LPG również wzrosną. W Polsce, gdzie emisje w sektorach objętych systemem są wysokie, podwyżki te mogą być szczególnie dotkliwe dla gospodarstw domowych i mikroprzedsiębiorstw.

Adam Guibourgé-Czetwertyński z T&E podkreśla, że nowe opłaty mogą obciążyć mniej zamożne gospodarstwa domowe. Organizacja apeluje, by połowa wpływów z opłat wróciła do obywateli, co mogłoby ochronić dolne dwie trzecie społeczeństwa przed wzrostem cen.

Aby złagodzić skutki finansowe wprowadzenia ETS2, utworzono Społeczny Fundusz Klimatyczny. Fundusz ma wspierać transformację energetyczną poprzez inwestycje w odnawialne źródła energii i rozwój transportu publicznego. Polska może otrzymać z Funduszu nawet 50 mld zł, co pomoże w walce z ubóstwem energetycznym.

Pełne uruchomienie systemu ETS2 planowane jest na 2027 rok, ale możliwe jest przesunięcie startu o rok, jeśli ceny energii będą wyjątkowo wysokie. Komisja Europejska podejmie decyzję w tej sprawie do końca października 2026 roku.

Raport T&E podkreśla, że ceny za tonę CO2 mogą się znacznie wahać. Aby uniknąć skoków opłat, zaleca się reformę, która utrzyma ceny na poziomie zbliżonym do 55 euro za tonę. Dzięki temu można by uniknąć nieprzewidywalnych wzrostów kosztów dla konsumentów.

Źródła: Polskie Radio 24, Business Insider