33% Polaków chce dyktatury?

Krytyczny pogląd na demokrację, w myśl którego nie jest ona dobrym ustrojem, chociaż najlepszym z możliwych, wyraża dwie trzecie (67%), natomiast co ósmy (13%) nie zgadza się z nim. Ze stwierdzeniem wskazującym na brak identyfikacji z ustrojem demokratycznym, wyrażającym się w opinii, że nie ma znaczenia, czy rządy są demokratyczne czy niedemokratyczne, zgadza się co trzeci badany (32%, od marca 2010 roku spadek o 9 punktów), natomiast ponad połowa (53%, wzrost o 5 punktów) nie aprobuje go.

Jeśli chodzi o przyzwolenie na rządy niedemokratyczne, opinie są niemal równo podzielone. Co trzeci badany (33%) zgadza się z tym, że niekiedy mogą być one lepsze niż rządy demokratyczne, natomiast minimalnie większa grupa (35%) odrzuca takie rozwiązania. W stosunku do ubiegłorocznego badania zauważalnie zmalał odsetek osób dopuszczających rządy niedemokratyczne (o 10 punktów).

Większość Polaków nie aprobuje rozwiązań autorytarnych - ponad połowa badanych (52%) nie zgadza się ze stwierdzeniem, że rządy oparte na silnym przywództwie są lepsze od demokratycznych. Opinię tę podziela natomiast blisko co czwarty respondent (23%) i w stosunku do ubiegłego roku jej popularność znacząco spadła (o 10 punktów).

Warto dodać, że osoby zadowolone z funkcjonowania demokracji w Polsce relatywnie częściej niż te, które postrzegają je krytycznie, deklarują zainteresowanie zbliżającymi się wyborami parlamentarnymi (67% wobec 47%). Większość badanych rozczarowanych demokracją nie jest nimi zainteresowana (52%).

Chociaż wyraźna większość Polaków z uznaniem wypowiada się o ustroju demokratycznym, oceny jego funkcjonowania w naszym kraju są podzielone. Warto jednak podkreślić, że w tym roku zadowolenie z demokratycznej praktyki przeważa nad niezadowoleniem. Z uzyskanych deklaracji wynika, że większości badanych nie jest obojętne jaki ustrój jest w Polsce. Z dezaprobatą ponad połowy opinii publicznej spotykają się również stwierdzenia o wyższości rządów autorytarnych nad demokratycznymi. Jeśli jednak chodzi o przyzwolenie w pewnych sytuacjach na rozwiązania niedemokratyczne, opinie są niejednorodne - w zasadzie tyle samo osób je dopuszcza, co potępia.

Warto zaznaczyć, że zarówno postawy prodemokratyczne, jak i dobre oceny działania demokracji w Polsce związane są w pewnym stopniu z lepszym wykształceniem, dobrą sytuacją materialną i odwrotnie: obojętność wobec obecnej formy rządów, a także przyzwolenie na rządy niedemokratyczne częściej występuje wśród osób gorzej wykształconych i sytuowanych.

Badanie przeprowadzono w dniach 18-24 sierpnia 2011 r. na liczącej 1051 osób reprezentatywnej próbie losowej dorosłych mieszkańców Polski.