Trump przemówił po ataku na Iran. "Obrona narodu amerykańskiego"

Śledź relację na żywo - USA dołączają do Izraela. Atak na Iran

- Niedawno armia amerykańska rozpoczęła dużą operację bojową w Iranie. Naszym celem jest obrona narodu amerykańskiego poprzez eliminację zagrożeń ze strony reżimu irańskiego - powiedział Donald Trump na nagraniu opublikowanym w platformie Truth Social.

Prezydent Stanów Zjednoczonych nazwał irańskich przywódców mianem "okrutnej grupy bardzo twardych, okropnych ludzi". - Jej groźne działania bezpośrednio zagrażają Stanom Zjednoczonym, naszym wojskom, naszym bazom zagranicznym i naszym sojusznikom na całym świecie - ocenił gospodarz Białego Domu.

- Przez 47 lat irański reżim skandował "Śmierć Ameryce" i prowadził nieustanną kampanię rozlewu krwi i masowych mordów, wymierzoną w Stany Zjednoczone, naszych żołnierzy i niewinnych ludzi w wielu, wielu krajach. Jednym z pierwszych aktów reżimu było wsparcie zbrojnego przejęcia ambasady USA w Teheranie, gdzie przetrzymywano dziesiątki amerykańskich zakładników przez 444 dni - dodał.

Trump wspomniał o wydarzeniach z przeszłości, w które zaangażowany był Iran. Jak chociażby o ataku na koszary amerykańskich marines w Bejrucie w 1983 roku, w którym zginęło 241 żołnierzy. Amerykański prezydent dodał, że w 2000 roku irańscy przywódcy "wiedzieli o ataku na USS Cole i prawdopodobnie byli w niego zaangażowani".

- Od Libanu po Jemen, od Syrii po Irak - reżim uzbrajał, szkolił i finansował terrorystyczne milicje, które zbroczyły ziemię krwią. I to właśnie pośrednik Iranu, Hamas, przeprowadził potworne ataki z 7 października na Izrael, zabijając ponad 1000 niewinnych ludzi, w tym 46 Amerykanów, jednocześnie biorąc 12 naszych obywateli jako zakładników. To było brutalne, coś, czego świat wcześniej nie widział - ocenił Trump.

Trump podkreślił, że Stany Zjednoczone "wielokrotnie starały się o zawarcie umowy" z Iranem". - Próbowaliśmy - zaznaczył, wskazując na prowadzone ostatnio negocjacje ws. zakończenia irańskiego programu nuklearnego. - Chcieli to zrobić. Potem nie chcieli. Znowu chcieli. Znowu nie chcieli. Nie wiedzieli, co się dzieje. Po prostu chcieli uprawiać zło. Ale Iran odmówił, tak jak odmawiał przez dziesiątki lat. Odrzucili każdą szansę na porzucenie swoich ambicji nuklearnych. I nie możemy tego dłużej znosić - zaznaczył amerykański prezydent.

- Zniszczymy ich rakiety i zrównamy ich przemysł rakietowy z ziemią. Zostanie on całkowicie unicestwiony - zapowiedział prezydent USA.

Trump wezwał też członków Islamskiej Gwardii Rewolucyjnej i sił zbrojnych do poddania się. - Musicie złożyć broń i otrzymacie pełen immunitet. Albo, w przeciwnym razie, stawicie czoło pewnej śmierci. Więc złóżcie broń. Będziecie traktowani uczciwie z pełnym immunitetem, albo stanie przed wami pewna śmierć - podsumował.

"Państwo Izrael rozpoczęło prewencyjny atak na Iran, aby usunąć zagrożenia dla Państwa Izrael" - przekazał minister obrony Izraela Israel Katz - cytowany przez Kanał 12 izraelskiej telewizji.

"W rezultacie w najbliższej przyszłości spodziewany jest atak rakietowy i dronów na Państwo Izrael i jego ludność cywilną" - przekazał Katz.

Rzecznik Sił Obronnych Izraela poinformował, że w związku z zagrożeniem zamknięte zostają szkoły. Obywatele mają pozostać w schronieniu. Ogranicza się także wyjście do pracy.

Jak twierdzą źródła w amerykańskich i izraelskich mediach jest to wspólna izraelsko-amerykańska operacja. Informacje na ten temat potwierdzają m.in. "The New York Times" czy "Wall Street Journal" oraz Kanał 12 izraelskiej telewizji.

1. Jaka jest rola Izraela w tym sporze?

Izrael postrzega irański program nuklearny oraz rozbudowę arsenału rakietowego jako bezpośrednie zagrożenie dla swojego istnienia. Władze w Jerozolimie od lat prowadzą politykę "aktywnego powstrzymywania" Teheranu, co obejmuje zarówno operacje specjalne, jak i ścisłą współpracę wywiadowczą oraz militarną z USA. Dla Izraela niedopuszczalne jest posiadanie przez Iran broni atomowej, co czyni ten kraj kluczowym aktorem kształtującym amerykańską strategię na Bliskim Wschodzie.

2. Skąd biorą się obecne napięcia między USA a Iranem?

Aktualna sytuacja to wynik zwiększonej obecności militarnej Stanów Zjednoczonych w Zatoce Perskiej oraz postawienia Teheranowi przez Waszyngton listy rygorystycznych żądań politycznych i wojskowych. Obie strony utrzymują podwyższoną gotowość bojową, a kanały komunikacji dyplomatycznej pozostają mocno ograniczone.

3. Czego dokładnie dotyczy spór o program nuklearny?

Stany Zjednoczone oficjalnie domagają się od Iranu całkowitego i weryfikowalnego przez organizacje międzynarodowe wstrzymania procesu wzbogacania uranu. Władze w Teheranie odrzucają te postulaty, stojąc na stanowisku, że rozwijanie technologii jądrowej na własnym terytorium jest ich suwerennym prawem.

4. Jakie są pozostałe żądania Waszyngtonu wobec Teheranu?

Poza zaprzestaniem prac nad programem nuklearnym, lista amerykańskich postulatów obejmuje: wstrzymanie rozwoju i produkcji rakiet balistycznych, odcięcie wsparcia finansowego oraz militarnego dla powiązanych z Iranem grup zbrojnych na Bliskim Wschodzie (m.in. w Libanie, Jemenie i Iraku), a także zaprzestanie represji wobec uczestników wewnętrznych protestów.

5. Jak Izrael wpisuje się w szerszą układankę geopolityczną regionu?

Konflikt wykracza daleko poza relacje na linii Waszyngton-Teheran-Jerozolima. Izrael, przy silnym wsparciu USA, dąży do budowy nieformalnego bloku obronnego z państwami arabskimi przeciwko rosnącym wpływom Iranu. Z kolei Teheran realizuje strategię tzw. "Osi Oporu", wykorzystując do walki z Izraelem i osłabiania interesów USA sieć swoich sojuszników – m.in. Hezbollah w Libanie, Hamas w Strefie Gazy czy Huti w Jemenie. W tym szerokim ujęciu bezpieczeństwo Izraela jest dla Stanów Zjednoczonych fundamentem utrzymania stabilności całego Bliskiego Wschodu i szachowania mocarstwowych ambicji Iranu, co czyni ten konflikt osią regionalnej polityki.

6. Kto obecnie sprawuje władzę w Iranie i decyduje o przebiegu konfliktu?

Najwyższą władzę niezmiennie sprawuje Najwyższy Przywódca, ajatollah Ali Chamenei. To do niego należy ostateczny głos w kwestiach bezpieczeństwa i polityki zagranicznej. Choć administracją rządową kieruje prezydent Masud Pezeszkian, kluczową rolę odgrywa Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) – elitarna formacja wojskowa kontrolująca znaczną część gospodarki oraz sieć sojuszniczych bojówek w regionie.