Raport o pakcie migracyjnym wypadł z planu Komisji Europejskiej

Zgodnie z harmonogramem wdrażania paktu migracyjnego Komisja Europejska powinna do 15 października podjąć decyzję, które państwa członkowskie są obecnie pod presją migracyjną, zagrożone taką presją lub mierzą się z poważną sytuacją migracyjną. W ramach tego samego pakietu decyzji KE ma znaleźć się także sprawozdanie dotyczące azylu i migracji oraz propozycja dla państw członkowskich w sprawie ustanowienia puli solidarności.

Tego rodzaju pakiet Komisja Europejska ma przyjmować co roku.

Harmonogram prac nie ma jednak charakteru wiążącego. Jak przekazał jeden z rozmówców PAP, realizacja tego planu może potrwać dłużej, ponieważ KE po raz pierwszy wdraża tego typu cykl zarządzania migracją.

Ocena presji migracyjnej ma objąć każde państwo członkowskie, przy czym Komisja weźmie pod uwagę różne czynniki – między innymi liczbę wniosków o azyl, liczbę osób przybywających nielegalnie, a także zdolność poszczególnych krajów do zarządzania migracją i systemem azylowym. Ujęta zostanie również kwestia ochrony tymczasowej, której wszystkie państwa Unii udzielają obywatelom Ukrainy, choć w różnym stopniu.

Była komisarz ds. wewnętrznych Ylva Johansson w czerwcu 2023 roku podkreślała, że zapisy paktu migracyjnego przewidują dla takich państw jak Polska, która przyjęła około miliona Ukraińców, swoistą "taryfę ulgową". Oznacza to, że Polska mogłaby zostać zwolniona z obowiązkowej solidarności w ramach systemu.

Mechanizm obowiązkowej solidarności zakłada możliwość przyjęcia migrantów albo wniesienia wkładu finansowego w wysokości 20 tys. euro za każdą osobę. Dopuszcza także udzielenie wsparcia operacyjnego państwom będącym pod presją migracyjną, na przykład w zakresie zarządzania granicami, przy czym pomoc ta musi być celowa i mieć wartość zbliżoną do wkładu finansowego.

W sobotę rano radio RMF FM, powołując się na nieoficjalne źródła, poinformowało, że Polska – ze względu na bardzo dużą liczbę przyjętych uchodźców z Ukrainy – ma zostać wyłączona z relokacji migrantów oraz obowiązku wnoszenia składek finansowych w ramach unijnego paktu migracyjnego. Wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Maciej Duszczyk w rozmowie ze stacją nie potwierdził tych doniesień. PAP, opierając się na kilku źródłach, ustaliła, że ostateczna decyzja w sprawie zwolnienia Polski z obowiązków wynikających z paktu migracyjnego jeszcze nie zapadła.

Tego samego dnia w Warszawie odbyła się manifestacja zorganizowana przez Prawo i Sprawiedliwość, sprzeciwiająca się między innymi nielegalnej migracji oraz umowie z Mercosurem. W czasie wydarzenia przemawiał prezes PiS Jarosław Kaczyński, który apelował, by nie wierzyć premierowi w kwestii paktu migracyjnego.

Premier Donald Tusk wcześniej zapewnił na platformie X, że w Polsce nie będzie relokacji migrantów. "Załatwione" – napisał szef rządu.

Z kolei w czwartek Kancelaria Prezydenta poinformowała, że Karol Nawrocki wystosował list do przewodniczącej Komisji Europejskiej, w którym stwierdził, że Polska nie zgodzi się na żadne działania instytucji europejskich zmierzające do rozmieszczenia na jej terytorium nielegalnych migrantów. Wyraził przy tym nadzieję, że szefowa Komisji uwzględni ten fakt w swoich działaniach.

Rzecznik Komisji Europejskiej Markus Lammert, zapytany o list prezydenta, zaznaczył, że KE bierze pod uwagę fakt, iż Polska przyjmuje znaczną liczbę uchodźców z Ukrainy.

Pakt migracyjny, który ma na celu rozłożenie odpowiedzialności za zarządzanie migracją w Unii Europejskiej pomiędzy wszystkie państwa członkowskie, został zatwierdzony w maju ubiegłego roku przez unijnych ministrów – mimo sprzeciwu Polski, Słowacji i Węgier.