"Standardowy manewr". Ekspert wskazuje, skąd mogą zaatakować USA

• Wielka Brytania nie wydała zgody na użycie swoich baz wojskowych przez USA w przypadku ataku na Iran.
• Decyzja ta wpłynęła na stosunki między krajami oraz na umowę o przekazaniu Wysp Czagos.
• Wysocy urzędnicy Wielkiej Brytanii wyrazili wątpliwości co do realizacji umowy bez zgody USA.

Biały Dom opracowuje plany ataku na Iran, w których kluczową rolę miałyby odegrać bazy wojskowe Diego Garcia oraz RAF Fairford w Gloucestershire. Jednak Wielka Brytania odmówiła udzielenia zgody na wykorzystanie tych miejsc, powołując się na możliwe naruszenie prawa międzynarodowego. Brytyjskie regulacje pozwalają na wykorzystanie swoich baz wyłącznie w operacjach uprzednio uzgodnionych z rządem Londynu.

Zgodnie z ustaleniami, rząd Wielkiej Brytanii obawia się, że wspieranie amerykańskiego ataku naruszałoby prawo międzynarodowe. Wielka Brytania doskonale pamięta interpretacje takie jak przed wojną w Iraku, gdzie użycie siły było ograniczone do samoobrony w przypadku rzeczywistego zagrożenia.

Tym razem, zdaniem Wielkiej Brytanii, sytuacja nie uzasadniałaby wojskowych działań ofensywnych.

Prezydent USA Donald Trump otwarcie krytykował decyzję Wielkiej Brytanii i sugerował, że wsparcie w kontekście możliwego zagrożenia będzie zgodne z postanowieniami międzynarodowymi. Niemniej, brak zgody mógłby komplikować stosunki wojskowe między USA a Wielką Brytanią.

Według prof. Piotra Mickiewicza z Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni Amerykanie w bazie Diego Garcia byliby w stanie zgrupować wystarczające siły i zbudować zaplecze logistyczne, aby przeprowadzić uderzenie na Iran, jeśli toczone z Teheranem rozmowy pokojowe nie przyniosłyby skutku.

- Uderzenie z otwartego morza jest do wykonania najłatwiejsze, bo nikt tego nie zabroni Amerykanom, a państwa regionu, takie jak Arabia Saudyjska, Katar czy Oman raczej nie zgodzą się, aby Stany Zjednoczone uderzyły z ich terenu - ocenił ekspert.

W jego opinii atak z morza jest także teoretycznie bezpieczniejszy dla atakujących. Jak wskazuje, można zastosować "standardowy manewr" zakłócenia systemów satelitarnych i obezwładnić obronę przeciwrakietową Iranu, podobnie jak to miało miejsce w przypadku wywiezienia z Wenezueli Nicolasa Maduro.

Decyzja o niewyrażeniu zgody na użycie baz przez siły amerykańskie wpłynęła także na umowę o przekazaniu Wysp Czagos. John Healey w Izbie Gmin domagał się wyjaśnienia zasad korzystania z brytyjskich baz przez USA, podkreślając znaczenie zgodności z brytyjskim i międzynarodowym prawem.

Minister Alex Davies-Jones zapewniła, że Wielka Brytania skoncentruje się na bezpieczeństwie narodowym, współpracując przy tym ze swoimi sojusznikami, w tym ze Stanami Zjednoczonymi.

Diego Garcia była dotąd wykorzystywana przez Amerykanów do prowadzenia operacji na Bliskim Wschodzie. W 2001 r. tankowce operujące z wyspy archipelagu Czagos zaopatrywały w paliwo amerykańskie bombowce B-2, które po atakach z 11 września przeprowadziły naloty na Afganistan. Także w czerwcu ub. roku bombowce B-2, które zbombardowały irańskie ośrodki nuklearne, wystartowały z bazy Diego Garcia, znajdującej się poza zasięgiem ewentualnego kontrataku Teheranu.

Źródło: "The Times", PAP