"Ponawiamy żądanie". Polska zwróciła się do Rosji

Najważniejsze informacje:

• Polska i 14 państw we wspólnym oświadczeniu zażądały przejrzystego śledztwa w sprawie śmierci Aleksieja Nawalnego.
• Wskazano na wyrok ETPC z 3 lutego oraz ustalenia Wielkiej Brytanii ws. śmierci opozycjonisty.
• Pod oświadczeniem podpisały się: Polska, Niemcy, Australia, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Łotwa, Litwa, Kanada, Niderlandy, Norwegia, Nowa Zelandia, Szwecja i Wielka Brytania.

W drugą rocznicę śmierci Aleksieja Nawalnego polskie MSZ opublikowało wspólne oświadczenie piętnastu państw. "Wyłączną odpowiedzialność za śmierć Aleksieja Nawalnego ponoszą władze Rosji; ponawiamy żądanie przeprowadzenia gruntownego i transparentnego śledztwa ws. okoliczności jego śmierci" - podkreślono.

W dokumencie przypomniano także o wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 3 lutego, w którym stwierdzono, że Rosja ponosi odpowiedzialność za nieludzkie i poniżające traktowanie Nawalnego w okresie pozbawienia wolności oraz za brak odpowiedniej reakcji na jego prośby.

Autorzy oświadczenia odnieśli się ponadto do wyników badań prowadzonych w wojskowym laboratorium Porton Down w angielskim hrabstwie Wiltshire, które wykazały, że Nawalny został otruty śmiercionośną toksyną uzyskaną z ekwadorskiej żaby.

"Dziedzictwo Nawalnego jest wciąż żywe. W jego duchu trwamy przy odważnych rosyjskich obrońcach praw człowieka oraz niezależnych przedstawicielach społeczeństwa obywatelskiego, którzy nie zaniechali działań nawet w obliczu wzrostu ponoszonego przez nich ryzyka" - czytamy w oświadczeniu.

W dokumencie przywołano dane niezależnej organizacji OVD-Info. Według tych informacji, w Rosji ponad 1,7 tys. osób przebywa w więzieniach z pobudek politycznych. W sprawozdaniach specjalnego sprawozdawcy ONZ opisano tortury, brak dostępu do opieki medycznej i przymusowe umieszczanie w zakładach psychiatrycznych.

Na końcu oświadczenia państwa podkreśliły niezmienność stanowiska wobec Moskwy. "Nasze stanowisko pozostaje niezmienne: władze Rosji muszą w pełni dotrzymać wszelkich zobowiązań międzynarodowych i uwolnić wszystkich więźniów politycznych" - czytamy w dokumencie.

Pod oświadczeniem podpisały się: Polska, Niemcy, Australia, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Łotwa, Litwa, Kanada, Niderlandy, Norwegia, Nowa Zelandia, Szwecja i Wielka Brytania.

Aleksiej Nawalny został aresztowany na lotnisku w Moskwie 17 stycznia 2021 r., gdy wrócił do Rosji z leczenia w Niemczech po próbie otrucia. W lutym 2021 r. został skazany i osadzony w kolonii karnej, gdzie - jak podała rosyjska służba więzienna - zmarł 16 lutego 2024 r.

Nawalny początkowo był znany jako działacz zwalczający korupcję, następnie organizował demonstracje przeciwko władzy Władimira Putina.