Program SAFE. Senat przegłosował poprawki
Senat wprowadził poprawki do ustawy wdrażającej unijny mechanizm dozbrajania SAFE. Zapewniają one m.in., że spłata pożyczki zaciągniętej w ramach programu nie będzie finansowana z budżetu MON, a także wprowadzają kontrolę antykorupcyjną i kontrwywiadowczą wykorzystywania unijnych środków.
Ustawę z poprawkami poparło 61 senatorów, przeciw było 26, nikt nie wstrzymał się od głosu. Teraz ustawa wróci do Sejmu.
Wprowadzone do ustawy przez Senat poprawki przygotowane zostały przez koalicję rządzącą. Jedna z nich przewiduje, że wydatki związane ze spłatą i obsługą bankową pożyczki SAFE nie będą wliczane do minimalnego limitu wydatków na obronność. W budżecie państwa ma być ustanowiona rezerwa celowa na ten cel.
Inna poprawka wprowadza obowiązek kontroli antykorupcyjnej i kontrwywiadowczej przez ABW, SKW i CBA wykorzystania środków finansowych z pożyczki SAFE oraz sprawozdawczości prowadzenia tej kontroli. Kolejna poprawka rozszerza obowiązek przedkładania sprawozdania z realizacji planu finansowego Finansowego Instrumentu Zwiększenia Bezpieczeństwa (FIZB) właściwym komisjom senackim.
Senat odrzucił poprawki zaproponowane przez Prawo i Sprawiedliwość. Senatorowie PiS chcieli m.in. prowadzenia do ustawy preambuły, stanowiącej, że w stosunku do środków z pożyczki nie może być wprowadzany "mechanizm warunkowości", który - według PiS - może być w przyszłości elementem szantażu politycznego względem państw, które nie zgadzają się z polityką UE.
W ramach unijnego programu rząd będzie mógł skorzystać z ok. 43,7 mld euro w postaci korzystnie oprocentowanych pożyczek i wydać je na inwestycje w obronność. Większość pieniędzy ma zostać przeznaczona na zakupy sprzętu wojskowego powstającego przede wszystkim w polskich zakładach - według deklaracji rządu do polskich zakładów ma trafić nawet 89 proc. środków. "Lista zakupów" została przygotowana - jak informuje resort - przez Sztab Generalny Wojska Polskiego i odpowiedzialną za zakupy sprzętu dla wojska Agencję Uzbrojenia. W swoim wniosku o pieniądze z SAFE, polskie MON zawarło łącznie 139 projektów.
Przedstawiciele rządu podkreślają, że szybkie przyjęcie i wejście w życie ustawy wdrażającej SAFE jest istotne, gdyż zawarcie umowy z Komisją Europejską planowane jest już na połowę marca.