Dyktando 2009

"Ejżeż ty, zażywny huncwocie przechero, czegóż to sobie winszujesz?" - między innymi z takimi ortograficznymi pułapkami zmagali się w Katowicach uczestnicy Ogólnopolskiego Dyktanda. 14. narodową klasówkę napisało około 1000 osób.

Dialog, będący tekstem dyktanda, odczytali jego autorzy - profesorowie Jerzy Bralczyk i Andrzej Markowski (obaj na zdjęciu).

Prace, przy pomocy m.in. studentów polonistyki, oceni trzyosobowe jury, któremu przewodzi prof. Walery Pisarek. Wspierają go dwaj inni językoznawcy - profesorowie Jerzy Podracki i Edward Polański.

Zwycięzcą został Jan Chwalewski z Pabianic. Oprócz tytułu Mistrza Polskie Ortografii otrzymał także 30 tys. zł. Jury wybrało również osobę, która najlepiej poradziła sobie z tekstem wśród gości specjalnych, którymi byli w tym roku prezydenci dziewięciu miast. Tylko tylu samorządowców zdecydowało się na udział w dyktandzie, choć Rada Języka Polskiego zaprosiła do niego 65 prezydentów. Tytuł "Bezbłędnego Prezydenta" zdobył prezydent Jaworzna - Paweł Silbert.

Największą wesołość uczestników imprezy wzbudziło zdanie dyktanda: "złóż otóż kontusz tuż obok, bo przyprószony on gdzieniegdzie z rzadka ciemnooliwkowymi cętkami, i włóżże te czerwono pręgowane wzdłuż antycellulitisowe legginsy z lycry".

Miłośnicy ortografii zmagali się też z pisownią takich wyrazów jak "fondue z mozzarelli i gorgonzoli, oryginalne sushi, pur,e z ratatui, a zwłaszcza kogel-mogel i rachatłukum". Była też "sztuka dell'arte", "półtrzecia kieliszka cabernet", "hajdamackie hajdawery", "dieta ekspres", "hocki-klocki" i "ochędóstwo".

Wśród uczestników dyktanda dominowali ludzie młodzi. Wielu z nich - jak mówili reporterom - przyjechało do Katowic z odległych części Polski. Po napisaniu dyktanda uczestnicy tłoczyli się przed tablicą, gdzie wywieszono jego tekst. Niektórzy już w pierwszym zdaniu ("Hej, hop, panie lelum polelum, rusz no że się!) odnajdywali zrobione we własnych tekstach błędy.

Od kilku lat w organizacji ogólnopolskiego dyktanda pomagają pracownicy i studenci filologii polskiej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. To dzięki nim możliwe jest sprawne przeprowadzenie konkursu i ogłoszenie jeszcze w tym samym dniu zwycięzcy narodowej klasówki.

Jedna grupa studentów czuwała nad prawidłowym, zgodnym z regulaminem, przebiegiem konkursu. Chodziło o to, by nikt z piszących nie korzystał z żadnych pomocy naukowych (zwłaszcza słowników) bądź urządzeń elektronicznych (telefonów komórkowych, notesów, laptopów itp.), by uczestnicy zmagań konkursowych nie porozumiewali się między sobą oraz nie opuszczali sali przed zebraniem prac.

Druga grupa studentów, liczniejsza od poprzedniej (ok. 50 osób) sprawdza dyktanda. Pracą tej grupy kieruje dr Danuta Krzyżyk z Uniwersytetu Śląskiego. Pierwszy zespół czyta wszystkie prace konkursowe (tzw. pierwsze czytanie), drugi czyta prace najlepsze, wyodrębnione w trakcie czytania pierwszego. Potem wyselekcjonowane teksty dyktand trafiają do jurorów.

Organizowane od 1987 r. w Katowicach Ogólnopolskie Dyktando to najstarsza i największa w Polsce popularna impreza promująca kulturę języka polskiego.

Organizowane od 1987 r. w Katowicach Ogólnopolskie Dyktando to najstarsza i największa w Polsce popularna impreza promująca kulturę języka polskiego. Wraz z uczestnikami niedzielnej imprezy dotychczas napisało je ponad 52 tys. osób, nie licząc tych, którzy pisali tekst przez komunikator internetowy Gadu-Gadu lub w domu, dzięki transmisji w radiu i telewizji.

Na zdjęciu: senator Krystyna Bochenek, pomysłodawczyni Ogólnopolskiego Dyktanda.