Andrzej Olechowski

Start w czerwcowych wyborach prezydenckich będzie już drugim w politycznej karierze Andrzeja Olechowskiego. Podobnie jak w 2000 r. jeden z założycieli Platformy Obywatelskiej ubiega się o fotel głowy państwa jako kandydat niezależny. Popiera go jednak Stronnictwo Demokratyczne Pawła Piskorskiego.

Andrzej Olechowski jest doktorem nauk ekonomicznych. Przed dwa lata pracował w Waszyngtonie w Banku Światowym. Po powrocie do Polski początkowo był doradcą prezesa NBP; później także pierwszym wiceprezesem NBP.

W 1992 r. objął stanowisko ministra finansów w rządzie Jana Olszewskiego. Po dymisji w tym samym roku Olechowski został doradcą prezydenta Lecha Wałęsy ds. gospodarczych oraz członkiem Rady ds. Rozwoju Gospodarczego przy Prezydencie RP. W czerwcu 1993 r. był jednym ze współzałożycieli tworzonego pod patronatem Lecha Wałęsy Bezpartyjnego Bloku Wspierania Reform - BBWR.

W 1993 r. został ministrem spraw zagranicznych w rządzie Waldemara Pawlaka. To Olechowski składał oficjalny wniosek o przyjęcie Polski do Unii Europejskiej.

Podczas wizyty prezydenta Lecha Wałęsy w Japonii doszło do podpisania umowy między polskim a japońskim rządem o komunikacji lotniczej. Podpis ze strony polskiej składał wówczas minister spraw zagranicznych Andrzej Olechowski.

W wyborach prezydenckich w 2000 r. Olechowski brał udział jako kandydat obywatelski - nie popierała go żadna partia, zrobili to natomiast m.in. Czesław Miłosz, prof. Zbigniew Religa, Jan Nowak-Jeziorański. Zdobył drugie miejsce - po Aleksandrze Kwaśniewskim, który zwyciężył w pierwszej turze - uzyskując 17,3% głosów. Na zdjęciu Olechowski odbiera ze szpitala wnuczkę, która urodziła się w warszawskim szpitalu położniczym św. Zofii.

Platformę Obywatelską zakładali w 2001 roku Andrzej Olechowski, Maciej Płażyński i Donald Tusk. W lipcu 2009 r. obecny kandydat na prezydenta opuścił szeregi partii. Premier pozostał więc ostatnim z trzech założycieli PO, który jest jeszcze w partii. Płażyński odszedł bowiem w 2003 r.

Olechowski argumentował swoją decyzję faktem, że PO zatraciła swój programowy charakter oraz spójność i stała się partią władzy. Powody rezygnacji z członkostwa w Platformie Olechowski zamieścił w specjalnym liście do Donalda Tuska. Olechowski podkreślił w nim, że choć opuszcza PO, „nie opuszcza jednak środowiska, które Platformę powołało do życia”. "To także moje środowisko. Darzę je szacunkiem, życzliwością i przyjaźnią" - podkreślił były polityk PO.

Zdaniem premiera Olechowski odszedł z PO, ponieważ był rozczarowany niespełnieniem jego aspiracji i oczekiwań, których on - jako szef partii - nie był w stanie spełnić. - List potwierdza stan faktyczny trwający już wiele, wiele miesięcy - mówił szef rządu. Jego słowa potwierdzał również Paweł Graś, który przypomniał, że Olechowski od prawie dwóch lat nie udzielał się w partii i nie płacił składek. Inny poseł PO, Jarosław Gowin, mówił, że obecny kandydat na prezydenta od dłuższego czasu był rozczarowany tym, co dzieje się kraju i Platformie. Tłumaczył jednak, że to nie Platforma się zmieniła, ale sam Olechowski.

W 2002 r. Andrzej Olechowski starał się o fotel prezydenta Warszawy. Po porażce - wygrał wówczas Lech Kaczyński - twierdził, że nie będzie się już nigdy ubiegał o żaden urząd publiczny w wyborach. Jak widać zdanie jednak zmienił...

Niedługo po opuszczeniu PO Andrzej Olechowski zgodził się zostać przewodniczącym rady programowej Stronnictwa Demokratycznego. Wciąż pozostaje jednak bez legitymacji partyjnej.

Po ogłoszeniu decyzji Olechowskiego o starcie w wyborach, Rada Naczelna SD jednogłośnie opowiedziała się za poparciem jego kandydatury i zobowiązała w uchwale Zarząd Główny partii do udzielania aktywnego wsparcia Olechowskiemu oraz do zapewnienia pomocy organizacyjnej i finansowej w jego kampanii wyborczej. Wiadomo, że SD przekazało na ten cel 6 mln złotych. Media informowały, że Paweł Piskorski zdobył te pieniądze sprzedając jedną z kamienic SD.

Decyzję o starcie w czerwcowych wyborach prezydenckich Andrzej Olechowski ogłosił 21 grudnia 2009 r. na konferencji prasowej zorganizowanej na zaśnieżonym Krakowskim Przedmieściu w Warszawie. Miejsce to wybrał nie bez przyczyny. Jak tłumaczył, tu pierwszy raz zetknął się ze sprawami publicznymi. W 1956 r. podczas kiermaszu zorganizowanego przez studentów i pracownicy ASP, zbierano pieniądze dla powstańców węgierskich. - Zostałem wydelegowany z domu, żeby zanieść jakiś grosik i się tam kręciłem - wspominał tamten czas.

Andrzej Olechowski wiele razy pokazał się także jako człowiek otwarty, z poczuciem humoru. W 2007 r. wziął udział w akcji "Wszyscy jesteśmy Gombrowiczami", która promowała twórczość autora „Ferdydurke”, wycofaną z kanonu lektur szkolnych przez ówczesnego ministra edukacji Romana Giertycha. Obecny kandydat na prezydenta zmierzył się w pojedynku na miny z inicjatorem akcji, posłem PO, Januszem Palikotem.

Olechowski wystąpił również w roli św. Mikołaja. W czasie rodzinnej imprezy "Gwiazdka z Parlamentem" posłowie lewicy i prawicy, zgodnie ze swoimi umiejętnościami, przygotowali dla dzieci wiele atrakcji: malowali bombki, czytali bajki, rysowali i wycinali ozdoby na choinkę itp. Akcja miała na celu sfinansowanie obiadów w szkołach dla dzieci potrzebujących i zakup świątecznych prezentów dla Domów Małego Dziecka.

Andrzej Olechowski z żoną. Irena Olechowska jest farmaceutką i członkinią zarządu fundacji Ex Animo, zajmującej się organizowaniem pomocy dla dzieci chorych na raka. Mają dwóch dorosłych synów i troje wnucząt.