Walczą od ponad 50 lat

51 lat temu XIV Dalajlama, w wyniku fiaska antychińskiego powstania, musiał uciekać z Tybetu. Od tego czasu Tybetańczycy walczą o wolność swoich ziem. Tymczasem chińskie władze robią wszystko, by tybetańska kultura przetrwała najwyżej… na emigracji.

W Nepalu i Indiach - gdzie ma swoją obecną siedzibę dalajlama – odbyły się z okazji rocznicy wybuchu powstania protesty poparcia dla Tybetańczyków.

W 1950 roku wojska Mao Zedonga zajęły Tybet. Rok później między tybetańskimi i chińskimi władzami doszło do ugody, która miała gwarantować poszanowanie kultury i tożsamości Tybetańczyków. Strona chińska szybko jednak przestała przestrzegać jej postanowień.

Na zdjęciu: policja zatrzymuje tybetańskiego aktywistę.

Sytuacja uległa pogorszeniu, gdy w 1954 roku zakończono budowę drogi między Tybetem a centralnymi Chinami. Do Dachu Świata zaczęło napływać chińskie wojsko i osadnicy.

W marcu 1959 roku przywódcę Tybetańczyków zaproszono na teatralne przedstawienie do chińskiego sztabu wojskowego. Miał na nie przybyć bez eskorty. Wśród Tybetańczyków pojawiły się pogłoski, że zostanie aresztowany. Mieszkańcy Lhasy wyszli na ulice.

Wystąpienie krwawo stłumiły komunistyczne wojska. Tysiące tybetańskich mnichów zostało straconych lub aresztowanych, a klasztory i świątynie wokół Lhasy - ograbione i zniszczone.

Podczas walk zginęło 90 tysięcy Tybetańczyków, drugie tyle musiało uciekać poza granice Tybetu – głównie do Indii, wśród nich XIV Dalajlama.

Od tego czasu siedziba tybetańskiego rządu na uchodźstwie, na czele którego stoi dalajlama, znajduje się w Dharamsali w północnych Indiach. Obecnie w Indiach żyje około 100 tysięcy Tybetańczyków, w większości tam urodzonych.

Z okazji 51. rocznicy wybuchu powstania przed zgromadzonymi w Dharamsali Tybetańczykami wystąpił dalajlama. Według duchowego przywódcy Tybetu, chińskie władze prowadzą w buddyjskich klasztorach kampanie "patriotycznej reedukacji" (czytaj więcej).

- Przetrzymują buddyjskie mniszki i mnichów w warunkach niemal więziennych, uniemożliwiając im studiowanie i praktykowanie buddyzmu w spokoju - oznajmił.

- Niezależnie od tego, czy chiński rząd się do tego przyznaje, czy też nie, w Tybecie jest poważny problem - ocenił dalajlama, dodając, że próby rozmów z Pekinem na temat ograniczonej autonomii Tybetu są bezcelowe.

Na zdjęciu: Tybetańczycy przed chińską ambasadą w New Delhi.

W Nepalu przed chińskim konsulatem zgromadziło się około trzech tysięcy demonstrantów. Policja aresztowała kilku protestujących.

Władze w Katmandu zakazały organizowania demonstracji pod chińską ambasadą i konsulatem w stolicy Nepalu. Kraj ten otrzymuje od Chin znaczną pomoc na rozwój i oficjalnie uznaje Tybet za niezbywalną część Chin.

W Nepalu żyje około 20 tys. oficjalnie uznanych uchodźców tybetańskich i tysiące nielegalnych tybetańskich imigrantów.

Dwa lata temu podczas antychińskich wystąpień w Lhasie, do których doszło w związku z 49. rocznicą powstania tybetańskiego, zginęło ponad 200 osób, a 1000 zostało rannych.

Na zdjęciu: nepalska policja zatrzymuje demonstrantów w Katmandu.