Wirtualna Polska Wirtualna Polska - wiadomosci
Szukaj wiadomości:
Wyślij swój materiał
gorące tematy

Jadwiga Staniszkis dla WP: sprawiedliwość serii

Drukuj A A A
Logo dostawcy 
wp.pl | dodane 2008-05-15 (06:00)

Jadwiga Staniszkis
Jadwiga Staniszkis (fot. wp.pl / Konrad Żelazowski)
Jadwiga Staniszkis

Prof. Jadwiga Staniszkis wykłada na Wydziale Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego oraz w Wyższej Szkole Biznesu - National Louis University w Nowym Sączu.więcej informacji

W tradycyjnych Chinach (zresztą i dziś w sądach „ludowych” na prowincji) stosuje się tzw. sprawiedliwość serii. Procedurę tego typu używa się gdy system norm jest niejednoznaczny lub wewnętrznie sprzeczny, a wartości na które powołują się skonfliktowane strony – uznane są za równie ważne.

Sąd nie może więc dokonać jednoznacznego orzeczenia kto ma rację: ustala jedynie, że spór jest nierozstrzygalny. Materialnych konsekwencji działań, które doprowadziły do sporu nie da się (i nie należy w tej sytuacji) cofnąć, ale owo procedowanie doprowadza do trzech pozytywnych skutków. A więc – obie strony są wygrane. Owe skutki to, po pierwsze – nowa wiedza, czyli – zrozumienie jak wygląda dany problem z innej, niż dotychczas stosowano, perspektywy. Po drugie – to okazja do wypowiedzenia się i wysłuchania, co oznacza publiczne uznanie wagi stanowisk obu stron. Po trzecie, przyznaje się, iż wartości przywołane przez obie strony są równie cenne, więc przy podobnym sporze w przyszłości sąd zastosuje sprawiedliwość serii i skłoni się do rozwiązania preferującego stanowisko w obecnym sporze przegrywające, w sensie nie dających się cofnąć skutków materialnych.

Sprawiedliwość realizuje się w ramach tej procedury dopiero poprzez sekwencje orzeczeń w odrębnych sprawach, dotyczących podobnych kwestii. Dopiero bowiem cały łańcuch sprzecznych ze sobą orzeczeń sądu, wychodzących z założenia, że wszystkie uzasadnienia normatywne są równoprawne i każdemu należy się gratyfikacja – tworzy sprawiedliwość serii. I mimo, że w każdej kolejnej sprawie występują już inni ludzie – sąd, pozwalając każdej ze stron kolejno wygrać – potwierdza równoprawność wartości na które się powołują.

Ten typ egzekwowania sprawiedliwości podtrzymuje wspólnotę, bo potwierdza iż równie ważne są różne, wyznawane w jej ramach systemu wartości. Ale indywidualnie uzyskuje się tylko satysfakcję z możliwość zaprezentowania publicznie własnego stanowiska.

Podobne rozwiązania stosowano w państwach kolonialnych (Indie, Egipt) gdzie różne grupy etniczne i religijne odwoływały się do odmiennych hierarchii wartości. Seria wyroków sądu, w której kolejno wygrywały wszystkie strony sporu miała zademonstrować równoprawność wszystkich hierarchii i utrwalić harmonię całej wspólnoty. W Afryce, z ich słabym państwami, do dziś tak właśnie działa sąd starszyzny próbującej godzić ludzi z różnych plemion.

Czemu o tym w ogóle piszę? Otóż wydaje się, że nowa formuła UE, uznająca równoprawność różnych hierarchii wartości – i tym samym znosząca je wszystkie – może stanąć przed podobną sytuacją. Konkurujące ze sobą uniwersalizmy zastąpi sprawiedliwość serii!

Prof. Jadwiga Staniszkis specjalnie dla Wirtualnej Polski

(mj)
TAGI: staniszkis, ue, chiny, sąd, felieton, sprawiedliwość
zobacz ranking
negatywnie pozytywnie
0 (0 głosów)

Więcej na ten temat



Najbardziej zatłoczone pociągi

Jechałeś kiedyś zatłoczonym pociągiem? Zrobiłeś zdjęcia? Wyślij je do nas! Napisz na jakiej trasie wówczas jechałeś.

  Opinie: 155   Dodaj swoją opinię!  
Jadwiga Staniszkis (27)tadeusz242 2008.05.15 06:27
Myślałem że już tego ludka nie będę oglądał , a tu ona znowu... »
Widze ciemnosc... haahahhaancia 2008.05.22 15:16
normalnie baba jaga »
Jadzka walnij se setke i idz...czarujaca mary 2008.05.22 15:15
czary mary »
W tradycyjnej Europie... (3)Negidius 2008.05.15 10:08
W tradycyjnej Europie była jasna hierarchia wartości i Europa była... »
No kurczę. (9)jeden z hołoty 2008.05.15 07:33
Trzeba zatrudnić tłumacza z języka o tempora o mores pani... »
Jakie fajnie kicio!kotownik 2008.05.15 14:19
tylko głaniać i głaniać! »
Pani prof. Jadwiga S.zdegustowany wykszt. 2008.05.15 14:13
chyba popełnia ostatnio swą tfu!rczość na kolanie,siedząc w... »
Pani Profesor! (3)lusia 2008.05.15 12:32
W państwie wyznaniowym takie coś, jak racja obu stron, jest nie do... »
Szanowna Pani Profesor, (17)j23 2008.05.15 10:31
Unia to wspólnota,a wspólnota to samowystarczająca komuna. Pierwszą... »
Koleżanki lubią jak mówię,iron 2008.05.15 13:58
że jest taka znana kobieta (Pani Staniszkis), która ma naprawdę... »

Masz swoje poglądy? Tu jest miejsce, gdzie możesz je swobodnie wyrazić! Pisz, komentuj i dyskutuj. Pamiętaj o tym, że nie będziemy tolerować niecenzuralnych wypowiedzi i wulgaryzmów. Wymieniaj poglądy a nie obelgi. Zasady Opinii